Raport Najwy\u017cszej Izby Kontroli (NIK) dotycz\u0105cy tzw. forexa, to kolejna publikacja o tym rynku, kt\u00f3ra wywo\u0142a\u0142a fal\u0119 komentarzy w mediach. Komentarzy najcz\u0119\u015bciej krytycznych, czy wr\u0119cz sensacyjnych o forexie i o sprzedawcach us\u0142ug z tego obszaru. Sensacyjno\u015b\u0107 podkr\u0119cali, niejednokrotnie sami publicy\u015bci z ca\u0142kiem przyzwoitych zreszt\u0105 portali i medi\u00f3w. Schemat tekst\u00f3w zazwyczaj jest ten sam: instytucje finansowe wabi\u0105 obywateli kusz\u0105cymi reklamami, a potem kantuj\u0105 niczego nie\u015bwiadomych klient\u00f3w, kt\u00f3rzy trac\u0105 miliony z\u0142otych. Je\u015bli autor komentarza tego tak nie postawi, to ju\u017c na pewno komentatorzy na forum dyskusyjnym podczepionym do tekstu. To ju\u017c wr\u0119cz schemat reakcji. I tak tez jest po publikacji raportu NIK. Prowokacyjnie powiem, \u017ce wielu komentator\u00f3w ma ma\u0142\u0105 wiedz\u0119 o forexie i od razu przyjmuje wygodn\u0105 postaw\u0119 krytyka. Co do wiedzy, wcale nie chodzi o znajomo\u015b\u0107 rynkowych i matematycznych detali forexowych instrument\u00f3w finansowym.<\/p>\n
Spr\u00f3bujmy oddzieli\u0107 legendy od prawdy, w kontek\u015bcie fali artyku\u0142\u00f3w i komentarzy po og\u0142oszeniu raportu NIK, bo wywo\u0142a\u0142 on faktycznie niezwykle du\u017cy odd\u017awi\u0119k. Na wst\u0119pie zaznacz\u0119, \u017ce – na potrzeby tego wpisu – pisz\u0105c o rynku instrument\u00f3w forex i instytucjach kt\u00f3re go tworz\u0105, opieram si\u0119 na szerokiej definicji, podanej m.in. w raporcie NIK.<\/p>\n
Pierwsza niespodzianka jest taka, \u017ce NIK nie tyle pisa\u0142 o forexie co g\u0142\u00f3wnie o ochronie praw uczestnik\u00f3w rynku i instytucjach kt\u00f3re si\u0119 tym zajmuj\u0105. (Notabene sporo cennych informacji dla tych kt\u00f3rzy czuj\u0105 si\u0119 przez firmy forexowe oszukani).<\/em> Zwracam na to uwag\u0119, bo artyku\u0142y komentuj\u0105ce raport NIK skupi\u0142y si\u0119 na danych z rynku forex, nadmiernie je przy tym usensacyjniaj\u0105c. Si\u0119gaj\u0105c do \u017ar\u00f3d\u0142a, czytelnik szukaj\u0105cy sensacji b\u0119dzie nieco rozczarowany.<\/p>\n Na rynek forex nie trafia si\u0119 przez przypadek. Ci kt\u00f3rzy dzia\u0142aj\u0105 na tym rynku, s\u0105 – a przynajmniej powinni by\u0107 – w pe\u0142ni \u015bwiadomi tego co robi\u0105. Instrument\u00f3w forexowych nie kupuje si\u0119 „przy okazji”, „niechc\u0105cy”, czy przechodz\u0105c obok firmy z \u0142adn\u0105 witryn\u0105 lub w galerii handlowej. Firmy forexowe nie reklamuj\u0105 si\u0119 w ka\u017cdej kolorowej gazecie. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, graczem forexowym trzeba chcie\u0107 by\u0107. Wyj\u015bcie z reklam\u0105 na szersze wody jest raczej rzadko\u015bci\u0105.<\/p>\n Z forexem jest ten problem, \u017ce ma\u0142o o nim wiemy. Statystyki, opracowania czy obowi\u0105zki sprawozdawcze s\u0105 do\u015b\u0107 skromne. O tym powinni pami\u0119ta\u0107 krytycy rynku, bo cz\u0119sto wyprowadzaj\u0105 krytyczne wnioski oparte na domniemaniach.<\/p>\n Najcz\u0119\u015bciej podaje si\u0119 w opracowaniach szacunkow\u0105 liczb\u0119 klient\u00f3w, skal\u0119 strat i udzia\u0142 tych co ponosz\u0105 straty na rynku. Te dane podaje te\u017c NIK. Formalnie rocznie klientami w ostatnich latach jest od 100 tys. do 130 tys. os\u00f3b. Aktywna jest ledwie czwarta cz\u0119\u015b\u0107 z nich, czyli kr\u0105g sympatyk\u00f3w forexa jest do\u015b\u0107 skromny.<\/p>\n Media podaj\u0105, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 aktywnych graczy ponosi pora\u017ck\u0119, czyli traci cz\u0119\u015b\u0107 pieni\u0119dzy. Nie widz\u0119 powod\u00f3w do sensacji. Na forexie graj\u0105 – jak s\u0105dz\u0119 – w wi\u0119kszo\u015bci sympatycy rynku, hazardzi\u015bci i po\u0142\u0105czenie obydwu typ\u00f3w. Je\u017celi kto\u015b ma ochot\u0119 dzia\u0142a\u0107 na forexie i ma przy tym pieni\u0105dze do stracenia, to wolna wola. Nie widz\u0119 powod\u00f3w by mu przeszkadza\u0107. S\u0105 dobra i us\u0142ugi na kt\u00f3re ludzie trwoni\u0105 niebotycznie wi\u0119ksze pieni\u0105dze i jako\u015b to spo\u0142ecznie akceptujemy. Inaczej m\u00f3wi\u0105c, gracze forexowi nie s\u0105 grup\u0105 kt\u00f3rej nale\u017cy wsp\u00f3\u0142czu\u0107, bo tego nie oczekuj\u0105. Proponuje te\u017c ostro\u017cno\u015b\u0107 w ocenach moralnych, bo niejeden z nas traci pieni\u0105dze i to wi\u0119ksze wypieraj\u0105c to ze \u015bwiadomo\u015bci lub szukaj\u0105c w\u0105tpliwej jako\u015bci uzasadnienia.<\/p>\n Wg firm rynku forexowego udzia\u0142 tych co trac\u0105 jest mniejszy i zbli\u017cony do wynik\u00f3w z innych kraj\u00f3w (ok. dwie trzecie). Wg NIK natomiast to ok. 80%. Ocena skali strat i liczby poszkodowanych jest nieco siermi\u0119\u017cna, bo inna by\u0107 nie mo\u017ce. Jest to tylko prostolinijne rozliczanie pojedynczych transakcji. Tymczasem w\u015br\u00f3d klient\u00f3w forexa s\u0105 zapewne i tacy, kt\u00f3rzy zabezpieczaj\u0105 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 przed niekorzystnymi zmianami st\u00f3p, kurs\u00f3w itd. lub transakcja na forexie jest sk\u0142adnikiem wi\u0119kszego wehiku\u0142u oszcz\u0119dno\u015bciowego czy inwestycyjnego. Jest to tym bardziej prawdopodobne, \u017ce banki oferuj\u0105 do\u015b\u0107 w\u0105ski pakiet instrument\u00f3w dla ma\u0142ych podmiot\u00f3w gospodarczych czy os\u00f3b fizycznych. Na dodatek, banki daj\u0105 na og\u00f3\u0142 limity na instrumenty finansowe do poziomu uzasadnionego dzia\u0142alno\u015bci\u0105 gospodarcz\u0105. Z tego punktu widzenia forex jest ciekaw\u0105 i kusz\u0105c\u0105 alternatyw\u0105 lub uzupe\u0142nieniem oferty bankowej.<\/p>\n Proporcja tych co trac\u0105 do tych co zyskuj\u0105 te\u017c nie powinna budzi\u0107 zaskoczenia. Forex wymaga wiedzy, do\u015bwiadczenia i obarczony jest niezwykle du\u017cym ryzykiem. Te cechy i umiej\u0119tno\u015bci zazwyczaj ma mniejsza cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n O potencjalnej skali strat jakie got\u00f3w jest zaakceptowa\u0107 decyduje klient. Firmy forexowe oferuj\u0105 pewn\u0105 us\u0142ug\u0119, decyzja o skorzystaniu z niej oraz w jakiej konfiguracji, nale\u017cy do klienta. Je\u017celi wi\u0119c jaki\u015b klient forexowy skar\u017cy si\u0119 \u017ce „nie wiedzia\u0142em”, to proponuje nadmiernie we wsp\u00f3\u0142czucie nie wpada\u0107. Jak wspomnia\u0142em, na forex ma\u0142o kto trafia przypadkowo.<\/p>\n Sporo w\u0105tpliwo\u015bci budzi reklamowanie us\u0142ug forexowych. Chodzi o sugerowanie niebotycznych zysk\u00f3w. Na og\u00f3\u0142 reklamy forexowe nie odstaj\u0105 jako\u015bci\u0105 obietnic i u\u017cywanym j\u0119zykiem od reklamy na przyk\u0142ad kosmetyk\u00f3w. Inaczej m\u00f3wi\u0105c, reklamy firm forexowych pe\u0142ne s\u0105 przejaskrawie\u0144 jak wszystkie inne. Nie s\u0105dz\u0119 by by\u0142 to jaki\u015b problem, bo ….wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas na nie nie trafia lub ich nie dostrzega. Jak kto\u015b chce, mo\u017cne je ograniczy\u0107 lub zakaza\u0107. Moim zdaniem jednak, ka\u017cdy przedsi\u0119biorca powinien mie\u0107 prawo (no, poza grup\u0105 wyj\u0105tk\u00f3w) do reklamy. Mo\u017cna pr\u00f3bowa\u0107 wskaza\u0107 g\u00f3rn\u0105 skal\u0119 strat, powy\u017cej kt\u00f3rych pozycja mia\u0142aby by\u0107 zamykana. Pomys\u0142\u00f3w jest mn\u00f3stwo (zgoda wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conka? \ud83d\ude42 ). Nie widz\u0119 powod\u00f3w do zamykania tego rynku co sugeruje cz\u0119\u015b\u0107 krytyk\u00f3w.<\/p>\n Z forexem jest jak z no\u017cem. No\u017cem mo\u017cna kogo\u015b zabi\u0107 lub zrani\u0107, ale r\u00f3wnie\u017c pokroi\u0107 chleb i rozsmarowa\u0107 mas\u0142o. Forex mo\u017cna wykorzysta\u0107 do zabezpieczania si\u0119 , ale i do zgubnego hazardu<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czytaj dalej