{"id":1324,"date":"2025-03-09T00:38:00","date_gmt":"2025-03-08T23:38:00","guid":{"rendered":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/?p=1324"},"modified":"2025-03-09T00:39:38","modified_gmt":"2025-03-08T23:39:38","slug":"wprowadzanie-do-konstytucji-progu-wydatkow-na-obronnosc-4-pkb-jest-watpliwym-pomyslem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2025\/03\/09\/wprowadzanie-do-konstytucji-progu-wydatkow-na-obronnosc-4-pkb-jest-watpliwym-pomyslem\/","title":{"rendered":"Wprowadzanie do konstytucji progu wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107 (4% PKB) jest w\u0105tpliwym pomys\u0142em."},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n

Prezydent A.Duda z\u0142o\u017cy\u0142 w Sejmie projekt ustawy, by w konstytucji wprowadzi\u0107 minimalny pr\u00f3g wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107. Pr\u00f3g zosta\u0142 okre\u015blone na 4% PKB. Dlaczego nie 3,2%, czy 4,8%? Nie wiem. Wg prezydenta, pr\u00f3g ma by\u0107 zabezpieczeniem przed pr\u00f3b\u0105 obni\u017cenia wydatk\u00f3w. Moim zdaniem nie ma problemu poziomu wydatk\u00f3w, bo tu mamy polityczny konsensus. Tzn. \u017cadne z wi\u0119kszych ugrupowa\u0144 politycznych nie krytykuje poziomu wydatk\u00f3w jakie ponosimy od 2023 (widoczne na wykresie), do prognozy na ten rok i lata najbli\u017csze (powy\u017cej 4,0%). Paradoks polega na tym, \u017ce to macierzyste ugrupowanie prezydenta i on sam przez 1,5 swojej kadencji tolerowa\u0142 niskie wydatki. W czasach obecnego prezydenta wydawali\u015bmy 2% PKB, by podnie\u015b\u0107 p\u00f3\u017aniej do 2,2% czyli w stopniu podobnym jak \u015brednio pozostali cz\u0142onkowie NATO. Sza\u0142u wi\u0119c nie by\u0142o. Nasze wydatki wystrzeli\u0142y z chwil\u0105 wybuchu pe\u0142noskalowej wojny za wschodni\u0105 granic\u0105. Sytuacja zmusi\u0142a nas do natychmiastowego wzrostu wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107. Warto przy okazji zauwa\u017cy\u0107, \u017ce nie tylko Polska podnosi wydatki, chocia\u017c jest faktem, \u017ce jeste\u015bmy liderem w NATO. Jeszcze w 2014 raptem 3 kraje NATO przekracza\u0142y poziom 2%. W latach 2021-2024 by\u0142o to ju\u017c odpowiednio: 6, 7, 10 i 22.<\/p>\n

Poziom 4% jest relatywnie wysoki i za kilka lat wywo\u0142a debat\u0105 czy nale\u017cy go utrzymywa\u0107. Dla por\u00f3wnania, USA wydaj\u0105 3,4%, a w 2023 r. Korea Po\u0142udniowa, Izrael i Tajwan odpowiednio: 2,8%, 5,6% i 2,2%. W\u0105tpliwe by\u015bmy \u017cyli w stanie ci\u0105g\u0142ego zagro\u017cenia jak Izrael.<\/p>\n

Problemem nie jest gotowo\u015b\u0107 poniesienia wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107, a \u017ar\u00f3d\u0142a finansowania. Przypomn\u0119, \u017ce funkcjonujemy w warunkach deficytu finans\u00f3w publicznych rz\u0119du 5% PKB. Prezydent wiele miesi\u0119cy temu deklarowa\u0142 obron\u0119 zdobyczy spo\u0142ecznych z lat 2015-2023. Mo\u017ce warto by\u0142o wtedy, zamiast broni\u0107 m.in. 800 plus, zaproponowa\u0107 np. przej\u015bcie na kryterium dochodowe przy tym \u015bwiadczeniu, a uzyskane w ten spos\u00f3b \u015brodki przeznaczy\u0107 na obronno\u015b\u0107.<\/p>\n

Narzucenie 4% w konstytucji niczego nie rozwi\u0105zuje. Raczej nakr\u0119ca polityczny sp\u00f3r, kt\u00f3ry utrudni dyskusje o docelowej wielko\u015bci armii i priorytetyzacji wydatk\u00f3w publicznych w zaistnia\u0142ych okoliczno\u015bciach geo-politycznych. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce stan finans\u00f3w publicznych (poziom deficytu i zad\u0142u\u017cenia) wyznacza mo\u017cliwo\u015bci ekonomiczne pa\u0144stwa na wypadek wojny lub kryzysu.<\/p>\n

Podsumowuj\u0105c, takie ustawienie dyskusji o obronno\u015bci czyni j\u0105 rywalizacj\u0105 na patriotyzm i jest form\u0105 narzucenia w\u0142asnej wizji armii (jej wielko\u015bci) bez merytorycznej dyskusji.<\/p>\n

(link na raport NATO, z kt\u00f3rego pochodz\u0105 dane do wykresu:<\/p>\n

https:\/\/www.nato.int\/nato_static_fl2014\/assets\/pdf\/2024\/6\/pdf\/240617-def-exp-2024-en.pdf<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prezydent A.Duda z\u0142o\u017cy\u0142 w Sejmie projekt ustawy, by w konstytucji wprowadzi\u0107 minimalny pr\u00f3g wydatk\u00f3w na obronno\u015b\u0107. Pr\u00f3g zosta\u0142 okre\u015blone na 4% PKB. Dlaczego nie 3,2%, czy 4,8%? Nie wiem. Wg prezydenta, pr\u00f3g ma by\u0107 zabezpieczeniem przed pr\u00f3b\u0105 obni\u017cenia wydatk\u00f3w. Moim … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[19],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1324"}],"collection":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1324"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1324\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1328,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1324\/revisions\/1328"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1324"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1324"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1324"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}