Kolejnym podmiotem, kt\u00f3ry podj\u0105\u0142 temat kredyt\u00f3w we frankach jest Platforma Obywatelska. Przedstawiona kilka dni temu propozycja nie jest rozwi\u0105zaniem idealnym, ale wydaje si\u0119 by\u0107 wartym rozwa\u017cenia kompromisem w obecnych warunkach. Projekt PO stara si\u0119 ograniczy\u0107 zakres pomocy, liczb\u0119 gosp. domowych (dalej: os\u00f3b) dla kt\u00f3rych jest przeznaczony, czas trwania i kwot\u0119 obci\u0105\u017ce\u0144 jakie ponios\u0105 banki i zainteresowani programem. To spora zaleta pomys\u0142u PO. Z tego te\u017c wzgl\u0119du, pomys\u0142 PO trudno nazwa\u0107 populistycznym.<\/p>\n
PO w projekcie ustawy ogranicza pomoc do os\u00f3b zamieszkuj\u0105cych lokal. Metra\u017c nie wi\u0119kszy ni\u017c 75 mkw dla mieszka\u0144 i 100 dla dom\u00f3w. Kryterium powierzchni nie dotyczy rodzin wielodzietnych. Do tego w okresie obowi\u0105zywanie programu (2020 r.) ustalono min pr\u00f3g LTV dla zainteresowanych. Pr\u00f3g b\u0119dzie obni\u017cany z 120 proc. w pierwszym roku programu do 80 proc. w ostatnim. Tym ostatnim warunkiem PO ustanawia kolejno\u015b\u0107 w kolejce, ale i zapewnia roz\u0142o\u017cenie w czasie koszt\u00f3w programu dla sektora bankowego. Wg szacunk\u00f3w PO upowa\u017cnionych do skorzystania z programu by\u0142oby ok. 12 % zad\u0142u\u017conych, co ma odpowiada\u0107 21% warto\u015bci portfela frankowego.<\/p>\n
Czy ograniczenie j.w. beneficjent\u00f3w program jest uczciwe? C\u00f3\u017c, niezupe\u0142nie. PO kieruje ustaw\u0119 do os\u00f3b zamieszkuj\u0105cym mieszkanie i obarczonych najwi\u0119kszym ryzykiem. Osoby, kt\u00f3re nabywa\u0142y mieszkanie w celu wynajmu, s\u0105 tu ewidentnie poszkodowane, mimo i\u017c wzrost CHFa dotkn\u0105\u0142 jest tak samo jak inne. To tylko jeden z wielu przyk\u0142ad\u00f3w. Do okre\u015blenia beneficjent\u00f3w ustawy, u\u017cyto parametr\u00f3w ju\u017c znanych i \u0142atwo definiowalnych. Ustawa PO nie s\u0142u\u017cy wymierzaniu sprawiedliwo\u015bci dziejowej, ale jest pr\u00f3b\u0105 rozwi\u0105zania najbardziej pal\u0105cych problem\u00f3w w obecnych okoliczno\u015bciach.<\/p>\n
Pomys\u0142 PO nie otwiera dyskusji jak radzi\u0107 sobie w sytuacjach kryzysowych (to ustawa jednorazowego u\u017cytku) . By\u0107 mo\u017ce potrzebujemy na to wi\u0119cej czasu i – szczeg\u00f3lnie! – po wyborach. Problem tzw. frankowicz\u00f3w pokaza\u0142 brak rozwi\u0105za\u0144 dla os\u00f3b kt\u00f3re wpad\u0142y w finansowe tarapaty cz\u0119\u015bciowo nie z w\u0142asnej winy. Mo\u017cna dyskutowa\u0107 czy problem ten powinna obejmowa\u0107 ustawa o upad\u0142o\u015bci konsumenckiej czy jaki\u015b nowy tw\u00f3r prawny, kt\u00f3ry przybli\u017cy nas do odpowiedzi kto i w jakim stopniu powinien dzieli\u0107 si\u0119 ryzykiem m.in. w sytuacjach takich jak kredyty frankowe. W mediach przewin\u0119\u0142o si\u0119 kilka ciekawych propozycji.<\/p>\n
Zalet\u0105 pomys\u0142u PO jest wzgl\u0119dnie dok\u0142adne (przy stabilizacji obecnych warunk\u00f3w rynkowych) okre\u015blenie maks. koszt\u00f3w programu i czasu jego trwania. Wg szacunk\u00f3w PO, sektor bankowy mo\u017ce straci\u0107 (ponie\u015b\u0107 koszty) do 9,5 mld z\u0142. Bior\u0105c pod uwag\u0119 wynik finansowy sektora i roz\u0142o\u017cenia koszt\u00f3w w czasie, wydaje si\u0119 \u017ce sektor bankowy powinien da\u0107 sobie rad\u0119 ze skutkami ustawy.<\/p>\n
Koszty pomys\u0142u PO zasadniczo roz\u0142o\u017c\u0105 si\u0119 na banki i osoby zainteresowane. Oczywi\u015bcie mo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce banki b\u0119d\u0105 pr\u00f3bowa\u0142y cz\u0119\u015bciowo przenie\u015b\u0107 je na swoich klient\u00f3w, ale tak zachowuje si\u0119 ka\u017cdy sektor gospodarki i przedsi\u0119biorca. Skutki dla pa\u0144stwa b\u0119d\u0105 relatywnie ma\u0142e, g\u0142\u00f3wnie w postaci nieco mniejszego podatku dochodowego.<\/p>\n
PO w swoim pomy\u015ble na pomoc frankowiczom wykorzysta\u0142a ide\u0119 odniesienie do zad\u0142u\u017cenia w pln. Przypomn\u0119, \u017ce A.Duda, R.Petru i ZBP sugerowali udzielenie wsparcia i jego skali w odniesieniu m.in. do kursu walutowego. Nie b\u0119d\u0119 si\u0119 do tego odnosi\u0142, bo w ka\u017cdym z przypadk\u00f3w kurs pe\u0142ni\u0142 odmienn\u0105 rol\u0119 w algorytmie pomocy<\/em>. Wg PO aktualny poziom zad\u0142u\u017cenia w chf przeliczamy na pln i przyr\u00f3wnujemy do hipotetycznego kredytu wzi\u0119tego w pln (w tym samym czasie i wg tej samej warto\u015bci). Nadwy\u017ck\u0119 zad\u0142u\u017cenia w chf nad zad\u0142u\u017ceniem w pln dzielimy na p\u00f3\u0142. Jedn\u0105 po\u0142ow\u0119 bank umarza (czyli ¼ zad\u0142u\u017cenia), a drug\u0105 po\u0142ow\u0119 w postaci kredytu w pln opiera na stopie referencyjnej NBP (warto\u015b\u0107 nieco ni\u017csza od stawki wibor 3M). Pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 zamieniana jest na kredyt w pln wg parametr\u00f3w kredytu hipotetycznego (j.w.). W ten spos\u00f3b, aktualne zad\u0142u\u017cenie w chf zamieniamy na pln i nadwy\u017ck\u0105 dawnego kredytu w chf nad kredytem w pln, dzielimy si\u0119 z bankiem po po\u0142owie.<\/p>\n Przyk\u0142ad. Przy kredycie wzi\u0119tym w chf latem 2008 r (129 tys. chf na 25 lat), kapita\u0142 do sp\u0142aty wyra\u017cony w pln wynosi obecnie prawie 392 tys. z\u0142. Kredyt wtedy wzi\u0119ty w pln mia\u0142by obecnie kapita\u0142 do sp\u0142aty ok. 207 tys. z\u0142. R\u00f3\u017cnica to 184 tys. pln. Po\u0142ow\u0119 z tego bank umarza, a pozosta\u0142e 92 tys. udziela w kredycie opartym na st.referencyjnej NBP i w pln. Natomiast 207 tys. zamienia si\u0119 w „normalny” kredyt z\u0142otowy, jakby by by\u0142 zaci\u0105gni\u0119ty( w tym przypadku) w lecie 2008 r. W tym akurat przyk\u0142adzie zad\u0142u\u017cenie redukowane jest niemal o ¼. Kolejn\u0105 korzy\u015bci\u0105 jest, w tym przypadku, mniejsza o ponad 100 pln rata kapita\u0142owo-odsetkowa.<\/p>\n Korzy\u015bci\u0105 dla kredytobiorcy jest cz\u0119\u015bciowa redukcja zad\u0142u\u017cenia i pozbycie si\u0119 ryzyka kursowego. Podzia\u0142 skutk\u00f3w wzrostu kursu chf „po po\u0142owie” mi\u0119dzy klientem i bankiem uwa\u017cam za uczciwe postawienie sprawy (przy dalszym wzro\u015bcie kursu chf ju\u017c niekoniecznie)<\/em>. Podobnie oceniam pomys\u0142 odniesienia si\u0119 do kredytu wzi\u0119tego w pln.<\/p>\n Skorzystanie z programu oferowanego przez PO nie jest obowi\u0105zkowe, podobnie zreszt\u0105 jak w innych propozycjach. Wbrew pozorom, nie oczekiwa\u0142bym masowego zainteresowania propozycj\u0105 przewalutowania. Cz\u0119\u015b\u0107 os\u00f3b mo\u017ce si\u0119 zdecydowa\u0107 na oczekiwanie spadku kursy chf w kolejnych latach.<\/p>\n Jak ju\u017c wspomnia\u0142em, pomys\u0142 PO jest do\u015b\u0107 ciekawy. Wydaje si\u0119 niez\u0142ym wywa\u017ceniem wszystkim za i przeciw oraz ryzyk jakie dotykaj\u0105 gospodarstwa domowe, banki i pa\u0144stwo. Z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 nie jest to pomys\u0142 populistyczny bior\u0105c pod uwag\u0119 zakres dzia\u0142ania i podzia\u0142 konsekwencji wzrostu zad\u0142u\u017cenia wyra\u017conego w pln. Teoretycznie projekt PO zadzia\u0142a w przypadku dalszego wzrostu kursu chf, ale wydaje si\u0119 i\u017c celem projektu ustawy PO nie jest by\u0142o szykowanie \u015bcie\u017cki awaryjnej na ewentualno\u015b\u0107 przebicia poziom\u00f3w 5, 6 i dalej przez chf.<\/p>\n Tak naprawd\u0119 chyba nie warto dalej prowadzi\u0107 rozwa\u017ca\u0144 nad pomys\u0142em PO, z tej prostej przyczyny \u017ce obecny parlament nie zd\u0105\u017cy go przeprocesowa\u0107. Ponadto, jak s\u0105dz\u0119, frankowicze czekaj\u0105 na pomys\u0142 A.Dudy (lub PiS), kt\u00f3ry w kampanii prezydenckiej przebi\u0142 wszystkich hojno\u015bci\u0105 (m.in. przewalutowanie po kursie wej\u015bciowym). <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czytaj dalej