{"id":334,"date":"2012-05-09T01:10:31","date_gmt":"2012-05-08T23:10:31","guid":{"rendered":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2012\/05\/09\/rozklad-odpowiedzialnosci-za-niesplacona-pozyczke-co-z-tym-zrobic\/"},"modified":"2012-05-09T01:10:31","modified_gmt":"2012-05-08T23:10:31","slug":"rozklad-odpowiedzialnosci-za-niesplacona-pozyczke-co-z-tym-zrobic","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2012\/05\/09\/rozklad-odpowiedzialnosci-za-niesplacona-pozyczke-co-z-tym-zrobic\/","title":{"rendered":"Rozk\u0142ad odpowiedzialno\u015bci za niesp\u0142acon\u0105 po\u017cyczk\u0119. Co z tym zrobi\u0107?"},"content":{"rendered":"

Nag\u0142o\u015bniona niedawno sprawa jednego ze SKOK\u00f3w, kt\u00f3ry po \u015bmierci klienta, stara si\u0119 dochodzi\u0107 zwrotu zaci\u0105gni\u0119tej przez niego po\u017cyczki od prawnych spadkobierc\u00f3w, przypomina jeden z zaleg\u0142ych temat\u00f3w w publicznej dyskusji. Mam na my\u015bli relacje instytucja finansowa – klient. Rozk\u0142ad informacji, wiedzy, ryzyka oraz konsekwencji nie jest niestety\u00a0 <\/span>r\u00f3wnowa\u017cny. Przyk\u0142ad przedstawiony przez Gazet\u0119 Wyborcz\u0105 i cz\u0119\u015b\u0107 medi\u00f3w internetowych, nie jest nowy. SKOK nie odpuszcza. \u015aciganie syn\u00f3w za d\u0142ugi ojca (05.05.2012).<\/i> Szkoda, \u017ce autor publikacji nie zawar\u0142 kilku istotnych informacji, ale mimo tego podany przyk\u0142ad jest dobrze na\u015bwietla problem jaki chc\u0119 przedstawi\u0107. W tym przypadku, ojciec kt\u00f3ry wiele lat temu zerwa\u0142 kontakty z \u017con\u0105 (rozw\u00f3d w po\u0142owie w 1996 r.) i dzie\u0107mi, zaci\u0105gn\u0105\u0142 po\u017cyczk\u0119. Od 2004 r. alimenty na dzieci p\u0142aci\u0142 Pa\u0144stwowy Fundusz Alimentacyjny, co wystarczaj\u0105co charakteryzuje sytuacj\u0119 finansow\u0105 po\u017cyczkobiorcy. Wg SKOK, po\u017cyczk\u0119 udzielono, poniewa\u017c klient posiada\u0142 za\u015bwiadczenie o zatrudnieniu. <\/p>\n

<\/font><\/p>\n

S\u0105d zabezpieczy\u0142 interesy spadkobierc\u00f3w – zaznacza rzecznik S\u0105du Okr\u0119gowego w Cz\u0119stochowie Bogus\u0142aw Zaj\u0105c. – Poniewa\u017c w chwili \u015bmierci d\u0142u\u017cnika byli nieletni, s\u0105d zdecydowa\u0142 o przyj\u0119ciu przez nich spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Oznacza to, \u017ce mog\u0105 odpowiada\u0107 za d\u0142ugi ojca tylko do warto\u015bci odziedziczonego maj\u0105tku. Je\u015bli nie ma tego maj\u0105tku, to ju\u017c zmartwienie wierzyciela. SKOK dosta\u0142 postanowienie s\u0105du. …. Jednak SKOK inaczej interpretuje postanowienie s\u0105du: – To nie na wierzycielu spoczywa obowi\u0105zek dowiedzenia, \u017ce aktywa spadku s\u0105 wy\u017csze od d\u0142ugu. Przeciwnie – to w interesie spadkobiercy le\u017cy sporz\u0105dzenie spisu inwentarza. Spis za\u015b stanowi podstaw\u0119 ograniczenia odpowiedzialno\u015bci za d\u0142ugi spadkowe. Do momentu powstania takowego, zgodnie z prawem, prowadzona jest egzekucja o ca\u0142o\u015b\u0107 roszczenia wynikaj\u0105cego z tytu\u0142u wykonawczego zgodnie z wnioskiem egzekucyjnym – argumentuje rzecznik Kasy Stefczyka.<\/p>\n

<\/font><\/i><\/p>\n

Formalnie s\u0105d zachowa\u0142 si\u0119 poprawnie. Przynajmniej na tle mo\u017cliwo\u015bci obrony rodziny przed przyj\u0119ciem odpowiedzialno\u015bci za sp\u0142at\u0119 po\u017cyczki. Gorzej natomiast z wyliczeniem przez rodzin\u0119 stanu maj\u0105tku po zmar\u0142ym, szczeg\u00f3lnie je\u017celi nie utrzymywali od lat kontaktu. Rodzina pr\u00f3buje si\u0119 broni\u0107, ale obawia si\u0119 przegranej w starciu z instytucj\u0105 „wyposa\u017con\u0105” w prawnik\u00f3w.\u00a0 <\/span><\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Nie jest moim zamiarem analiza prawna tego konkretnego przypadku. To natomiast dobry przyk\u0142ad do dalszych moich rozwa\u017ca\u0144. W \u017cyciu, w\u015br\u00f3d bli\u017cszych czy dalszych znajomych zetkn\u0105\u0142em si\u0119 ju\u017c z podobnymi przypadkami. Najwi\u0119kszym bodaj problemem jest brak \u015bwiadomo\u015bci prawnej obywateli i zebranie wiarygodnych informacji o sytuacji maj\u0105tkowej zmar\u0142ego. Mam na my\u015bli informacje o aktywach i zobowi\u0105zaniach. Decyzj\u0119 o przyj\u0119tej opcji przyj\u0119cia spadku i zakresu odpowiedzialno\u015bci za ewentualne d\u0142ugi, \u0142atwiej na pewno podejmowa\u0107 kiedy ma si\u0119 pe\u0142n\u0105 wiedz\u0119. Wiedz\u0119 zar\u00f3wno finansow\u0105 (aktywa i zobowi\u0105zania) oraz prawn\u0105. W ostatnim przypadku mam na my\u015bli \u015bwiadomo\u015b\u0107 scenariuszy jak\u0105 mog\u0105 si\u0119 zrealizowa\u0107 w oparciu o obowi\u0105zuj\u0105ce prawo.<\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Nie zamierzam bynajmniej twierdzi\u0107, \u017ce stoimy przed wielkim spo\u0142ecznym problem wynikaj\u0105cym z prawa spadkowego. Przypuszczam, \u017ce wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w rodziny zmar\u0142ych, je\u017celi \u017cy\u0142y z nimi w poprawnych relacjach, mia\u0142a \u015bwiadomo\u015b\u0107 ich (zmar\u0142ych) sytuacji materialnej oraz wiedz\u0105 gdzie s\u0105\/by\u0142y przetrzymywane dokumenty. Samo prawo spadkowe, co do zasady przeniesienia odpowiedzialno\u015bci za zobowi\u0105zania, jest s\u0142uszne. Je\u017celi kto\u015b bierze maj\u0105tek po zmar\u0142ym, to dlaczego nie ma po nim sp\u0142aci\u0107 d\u0142ug\u00f3w, przynajmniej do wysoko\u015bci pozostawionego maj\u0105tku? <\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Przedstawiony przypadek, to jeden z wielu pokazuj\u0105cych \u017ce osoba fizyczna czy gospodarstwo domowe, \u00a0<\/span>zaci\u0105gaj\u0105c zobowi\u0105zanie w instytucji finansowej lub z konieczno\u015bci przejmuj\u0105c je po kim\u015b, jest postawiona w gorszej sytuacji. W przeciwie\u0144stwie do instytucji finansowej. Ma to miejsce na kilka p\u0142aszczyznach, co postaram si\u0119 poni\u017cej przedstawi\u0107.<\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Pierwszy problem, jak wspomnia\u0142em, to s\u0142aba \u015bwiadomo\u015b\u0107 prawna obywateli. I z tak\u0105 sytuacj\u0105 b\u0119dziemy mieli chyba zawsze do czynienia. W takiej sytuacji nie\u017ale si\u0119 sprawdzaj\u0105 (tzn. mog\u0142yby) normy prawne, broni\u0105ce obywatela lub dedykowane instytucje, kt\u00f3rych rol\u0105 jest obrona obywatela przed nieuczciwymi i\/lub niemoralnymi praktykami instytucji finansowych. \u00a0<\/span>Podany przyk\u0142ad sp\u0142aty po\u017cyczki po zmar\u0142ym i brak r\u00f3wnowagi informacyjnej w post\u0119powaniu spadkowym wskazuje, \u017ce jest tu co\u015b do zrobienia. A co poprawi\u0107? Najpro\u015bciej to, co wykorzystuj\u0105 instytucje finansowe. Za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce po werdykcie s\u0105du, musia\u0142aby by\u0107 zg\u0142aszane roszczenia (zobowi\u0105zania po zmar\u0142ym). Po zg\u0142oszeniu takowych, spadkobiercy mieli by prawo do zmiany decyzji. <\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Pojawia si\u0119 te\u017c nier\u00f3wno\u015b\u0107 w zakresie praw i obowi\u0105zk\u00f3w. Dobrym przyk\u0142adem jest ma\u0142\u017ce\u0144stwo. Formalnie aktywa s\u0105 wsp\u00f3lne. Ka\u017cde kolejne nabyte czy otrzymane (tu mo\u017ce by\u0107 r\u00f3\u017cnie) r\u00f3wnie\u017c. Tymczasem mo\u017cna zaci\u0105gn\u0105\u0107\u00a0 <\/span>zobowi\u0105zanie bez wiedzy wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conka. Moim zdaniem to ewidentna nier\u00f3wnowaga. Rozdzielno\u015b\u0107 maj\u0105tkowa tego nie za\u0142atwia, dlatego \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas z g\u00f3ry zak\u0142ada ze nasze zwi\u0105zki b\u0119d\u0105 si\u0119 opiera\u0107 na odpowiedzialno\u015bci i zaufaniu. W przypadku dochodzenia udzielonych bez wiedzy wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conka zobowi\u0105za\u0144, nier\u00f3wnowaga ta jest wykorzystywana przez instytucje finansowe. To samo dotyczy spadkobierc\u00f3w.<\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Instytucje finansowe w pogoni za zyskiem i zaj\u0119ciem lepszej pozycji rynkowej, udzielaj\u0105 po\u017cyczek \u015bwiadomie wystawiaj\u0105c si\u0119 na pewne ryzyko. Nie chce oczywi\u015bcie powiedzie\u0107, \u017ce bankowcom jest oboj\u0119tne komu po\u017cyczaj\u0105 i ile. Przeciwnie. Tylko \u017ce trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce przy analizie sp\u0142acalno\u015bci, wpisana ju\u017c jest \u015bci\u0105galno\u015b\u0107 z nie\u015bwiadomej zaci\u0105gania zobowi\u0105zania rodziny czy spadkobierc\u00f3w.<\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Moim zdaniem banki powinny odczu\u0107 bardziej konsekwencje ekspansywnej polityki po\u017cyczkowej. Przypadek przedstawiony na wst\u0119pie jest dobrym uzasadnieniem. Dyskusja nad tym ju\u017c nie raz mia\u0142a miejsce, ale bankowcy zazwyczaj bronili si\u0119 argumentem, \u017ce im bardziej prawo stanie w obronie po\u017cyczkobiorcy, jego rodziny czy spadkobierc\u00f3w, tym bardziej b\u0119d\u0105 musieli podnosi\u0107 koszt po\u017cyczek. Niech podnosz\u0105. Zapewniam, \u017ce nie do ko\u0144ca jest to prawda. Zapewniam r\u00f3wnie\u017c, \u017ce przy lepszej obronie spadkobierc\u00f3w z podanego przyk\u0142adu, wspomniany SKOK tak \u0142atwo nie udzieli\u0142by po\u017cyczki. <\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Mo\u017cna oczywi\u015bcie powiedzie\u0107, \u017ce ka\u017cdy \u015bwiadomie podpisuje umow\u0119 o po\u017cyczk\u0119. Niezupe\u0142nie. Banki proponuj\u0105 po\u017cyczk\u0119 nie tylko po deklaracji zainteresowania przez klienta, ale pr\u00f3buj\u0105 do jej wzi\u0119cia zach\u0119ci\u0107 opieraj\u0105c si\u0119 na oszacowanej przez tzw. scoring wyp\u0142acalno\u015bci. Sam mia\u0142em niedawno telefon z jednego z bank\u00f3w, gdzie sympatyczna pani oferowa\u0142a mi po\u017cyczk\u0119. Na odpowied\u017a, \u017ce nie jestem zainteresowany, pani nie rezygnowa\u0142a i twierdzi\u0142a i\u017c zapewne mam jaki\u015b marzenia i przy wsparciu taniej po\u017cyczki mam szanse je zrealizowa\u0107. Rozmowa przesta\u0142a si\u0119 klei\u0107, kiedy zapyta\u0142em czy jej zachowania nie narusza aby zasad etyki jakimi powinny si\u0119 kierowa\u0107 instytucje finansowe.<\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Formalnie mamy wprawdzie w Polsce instytucj\u0119 upad\u0142o\u015bci konsumenckiej. To w\u0142a\u015bnie przy okazji jej opracowywania i uchwalania, przetoczy\u0142a si\u0119 w mediach dyskusja o rozk\u0142adzie odpowiedzialno\u015bci pomi\u0119dzy po\u017cyczkobiorc\u0105 a instytucj\u0105 finansow\u0105. O niedojrza\u0142o\u015bci dyskusji mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 sama ustawa. Jest niezwykle restrykcyjna i przenosi pe\u0142n\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za zaci\u0105gni\u0119ty d\u0142ug na gospodarstwo domowe. Generalna zasada jest taka: sp\u0142ata do granic mo\u017cliwo\u015bci. Nie dziwi wi\u0119c, \u017ce zainteresowania ni\u0105 jest marginalne.<\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Pozostaje jeszcze kwestia natury ideologicznej. Czy pa\u0144stwo ma broni\u0107 obywatela przed skutkami jego niewiedzy i lekkomy\u015blno\u015bci. W ko\u0144cu wszystko jest niby ok. Ka\u017cdy z w\u0142asnej woli przychodzi do banku, a bankowcy nie przyk\u0142adaj\u0105 pistolet\u00f3w do skroni klient\u00f3w by wcisn\u0105\u0107 kredyt. Analizuj\u0105c dane finansowe (sytuacja gosp. domowych, zad\u0142u\u017cenie i po\u017cyczki sp\u0142acane nieregularnie lub wcale), trudno nie odnie\u015b\u0107 wra\u017cenia \u017ce nie wszyscy z nas s\u0105 rozs\u0105dni. Motywy jakimi si\u0119 kierujemy przy zakupie d\u00f3br czy us\u0142ug na kredyt wskazuj\u0105, \u017ce lekcewa\u017cymy ryzyka i nie analizujemy (a nawet nie potrafimy) wyliczy\u0107 naszej zdolno\u015bci kredytowej. Z drugiej strony s\u0105 pracownicy instytucji przeszkoleni w okazywaniu wr\u0119cz ju\u017c sztucznej uprzejmo\u015bci ale i prostych technikach wywierania presji i manipulacji. A konsekwencje dla lekkomy\u015blnego po\u017cyczkobiorcy bywaj\u0105 tragiczne i nie oszcz\u0119dzaj\u0105 cz\u0142onk\u00f3w jego rodziny. <\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Mamy wcale niez\u0142e instytucje ochrony konsumenta czy nadzoru nad sektorem finansowym i jego poczynaniami. Niestety mam wra\u017cenie, \u017ce gdzie\u015b kiedy\u015b temat praw stron zawieraj\u0105cych umow\u0119 po\u017cyczki (instytucja finansowa i gospodarstwo domowe) oraz konsekwencji wr\u00f3ci. Wcale jednak nie musimy czeka\u0107 na jaki\u015b kryzys za kilka czy kilkana\u015bcie lat. <\/p>\n

<\/font><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[22],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/334"}],"collection":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=334"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/334\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=334"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=334"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=334"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}