{"id":346,"date":"2012-02-06T22:46:43","date_gmt":"2012-02-06T21:46:43","guid":{"rendered":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2012\/02\/06\/polityka-gospodarcza-rzadu-w-opinii-jacka-rostowskiego\/"},"modified":"2012-02-06T22:46:43","modified_gmt":"2012-02-06T21:46:43","slug":"polityka-gospodarcza-rzadu-w-opinii-jacka-rostowskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2012\/02\/06\/polityka-gospodarcza-rzadu-w-opinii-jacka-rostowskiego\/","title":{"rendered":"Polityka gospodarcza rz\u0105du w opinii Jacka Rostowskiego."},"content":{"rendered":"

W ubieg\u0142ym tygodniu minister finans\u00f3w Jacek Rostowski zaryzykowa\u0142 zaprezentowanie do\u015b\u0107 ryzykownej teorii na \u0142amach dziennika „Rzeczpospolita” (2 lutego 2012). \u00a0<\/span>Generalnie wg ministra, dzia\u0142ania rz\u0105du by\u0142y \u015bwiadomie rozpisane na dwie kadencje. Przypomn\u0119, \u017ce obok pierwotnie planowanych reform rz\u0105d zmaga\u0142 si\u0119 i zmaga z konsekwencjami kryzysu gospodarczego w UE. Artyku\u0142 ministra finans\u00f3w to dobra okazja by porozmawia\u0107 o makroekonomii i sposobnie w jaki Polska przechodzi trudny okres gospodarczy. To w\u0142a\u015bnie takich dyskusji oczkuj\u0119 w mediach. <\/font><\/p>\n

\n

Minister finans\u00f3w zacz\u0105\u0142 wi\u0119c dyskusj\u0119 (rzuci\u0142 r\u0119kawic\u0119), i ju\u017c na wst\u0119pie by\u0142 do\u015b\u0107 prowokacyjny i zaserwowa\u0142 teorie z kt\u00f3rymi raczej trudno si\u0119 zgodzi\u0107. Wg ministra Rostowskiego dzia\u0142ania reformatorskie rz\u0105du i antykryzysowe, by\u0142y rozpisane \u015bwiadomie na dwie kadencje rz\u0105dzenia. Ponadto rz\u0105d \u015bwiadomie – wg ministra finans\u00f3w – unika\u0142 dzia\u0142a\u0144 gwa\u0142townych by nie wywo\u0142a\u0107 protest\u00f3w spo\u0142ecznych i efektu jo-jo. Dalej minister finans\u00f3w wymienia dzia\u0142ania rz\u0105du, z kt\u00f3rych pr\u00f3buje u\u0142o\u017cy\u0107 logiczny i planowany ci\u0105g wydarze\u0144. \u0141\u0105cznie z tym, \u017ce dobrze panujemy na deficytem finans\u00f3w publicznych i zad\u0142u\u017ceniem.<\/font><\/p>\n

\n

Na artyku\u0142 ministra finans\u00f3w mo\u017cna spojrze\u0107 na co najmniej dwa sposoby. Ocena rz\u0105d oraz pr\u00f3ba dyskusji o sposobach reakcji rz\u0105d\u00f3w w okresach gwa\u0142townego kryzysu. W pierwszym przypadku minister nara\u017ca si\u0119 na \u017carty, bo trudno planowa\u0107 dzia\u0142ania na dwie kadencje, bo po prostu nikt nie ma gwarancji wygrania drugich z rz\u0119du wybor\u00f3w. To ju\u017c raczej dorabianie teorii do rzeczywisto\u015bci. Kolejna moja w\u0105tpliwo\u015b\u0107 dotyczy chwalenia si\u0119 dzia\u0142aniami rz\u0105du. Minister finans\u00f3w stara si\u0119 stworzy\u0107 wra\u017cenie, \u017ce rz\u0105d trzyma\u0142 r\u0119k\u0119 na pulsie i ka\u017cdy ruch rz\u0105du odby\u0142 si\u0119 zgodnie z planem. Nie b\u0119d\u0119 tu ju\u017c odtwarza\u0142 sekwencji dzia\u0142a\u0144 reformatprsko-antykryzysowych rz\u0105du, ale by\u0142y one niejednokrotnie sp\u00f3\u017anione i w pewnej cz\u0119\u015bci mia\u0142y charakter dora\u017any i kr\u00f3tkoterminowy. Je\u017celi gospodarka zaliczy\u0142aby recesj\u0119, mieliby\u015bmy obecnie powa\u017cne problemy. <\/font><\/p>\n

\n

Wiele dzia\u0142a\u0144 rz\u0105du by\u0142o tak politycznie i spo\u0142ecznie kalkulowanych, by unikn\u0105\u0107 niepotrzebnych spor\u00f3w z opozycj\u0105 o reform\u0119 finans\u00f3w pa\u0144stwa oraz unikn\u0105\u0107 opor\u00f3w spo\u0142ecznych. W efekcie w\u015br\u00f3d podejmowanych decyzji by\u0142y te odwa\u017cne politycznie (np. o OFE i ograniczenie wcze\u015bniejszych emerytur), ale i takie w rezultacie kt\u00f3rych osi\u0105gane oszcz\u0119dno\u015bci lub wi\u0119ksze wp\u0142ywy mia\u0142y by\u0107 uzyskane przy minimalizacji spor\u00f3w spo\u0142ecznych i politycznych. St\u0105d instrumentarium antykryzysowe rz\u0105du wydaje si\u0119 do\u015b\u0107 przypadkowe, chocia\u017c skuteczne. Minister finans\u00f3w stara si\u0119 stworzy\u0107 wra\u017cenie, ze to dzi\u0119ki dzia\u0142aniom rz\u0105du Polska jak na razie wzgl\u0119dnie \u0142agodnie przechodzi skutki kryzysu. To spora przesada, bo nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce pomog\u0142y nam te\u017c fundusze europejskie, s\u0142aby z\u0142oty, coraz lepsza umiej\u0119tno\u015b\u0107 dostosowywania si\u0119 polskich przedsi\u0119biorstw do zmieniaj\u0105cych si\u0119 warunk\u00f3w, czy niemal brak objaw\u00f3w kryzysu w polskim systemie finansowym. Ostatecznie podj\u0119te dzia\u0142ania przynosz\u0105 wprawdzie powoli po\u017c\u0105dane skutki, ale jest to zestaw cz\u0119\u015bciowo dora\u017anych dzia\u0142a\u0144 obliczonych na popraw\u0119 sytuacji finansowej pa\u0144stwa przeprowadzonych w gospodarce, kt\u00f3ra jest w niez\u0142ej kondycji. Je\u017celi za kilka lat znowu zostaniemy obj\u0119ci skutkami kolejnego kryzysu, znowu nie b\u0119dziemy w pe\u0142ni gotowi na stawienie czo\u0142a zagro\u017ceniom, poniewa\u017c finanse pa\u0144stwa charakteryzuj\u0105 si\u0119 zbyt ma\u0142\u0105 elastyczno\u015bci\u0105, podobnie zreszt\u0105 jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 polityk\u00f3w.<\/font><\/p>\n

\n

Pr\u00f3ba narzucenia wskazanej wy\u017cej interpretacji przez ministra finans\u00f3w wydaje si\u0119 tyle\u017c odwa\u017cna, co karko\u0142omna, mocno przesadzona i prowokuj\u0105ca krytyk\u0119. Na dodatek minister finans\u00f3w po prostu nara\u017ca si\u0119 na \u017carty. <\/font><\/p>\n

\n

Sp\u00f3jrzmy jednak z innej strony na dzia\u0142ania rz\u0105du, jak by\u0107 mo\u017ce minister powinien by\u0142 to pr\u00f3bowa\u0107 \u00a0<\/span>przekaza\u0107.<\/font><\/p>\n

\n

Faktycznie do\u015bwiadczyli\u015bmy skutk\u00f3w kryzysu ekonomicznego kt\u00f3ry spowodowa\u0142 deficyt, a ten z konieczno\u015bci finansowali\u015bmy d\u0142ugiem. Rz\u0105d na szcz\u0119\u015bcie nie uleg\u0142 panice i nie dosypywa\u0142 pieni\u0119dzy na prawo i lewo oraz nie uleg\u0142 oczekiwaniom bankowc\u00f3w, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 pr\u00f3bowa\u0142a straszy\u0107 premiera \u017ce banki mocno ogranicz\u0105 kredytowanie gospodarki. Trzeba wi\u0119c uczciwie przyzna\u0107, ze rz\u0105d zachowa\u0142 zimn\u0105 krew, chocia\u017c wiem \u017ce kto\u015b inny m\u00f3g\u0142by doda\u0107, \u017ce to nie zimna krew tylko brak pomys\u0142\u00f3w i przeczekiwanie kryzysu. Rz\u0105d tak dobiera\u0142 instrumenty zmierzaj\u0105ce do zmniejszenia deficytu bud\u017cetowego by za wszelk\u0105 cen\u0119 unikn\u0105\u0107 spor\u00f3w spo\u0142ecznych kt\u00f3re uniemo\u017cliwi\u0105 dzia\u0142anie rz\u0105dowi. Rz\u0105d nie ma i nie mia\u0142 na tyle du\u017cej wi\u0119kszo\u015bci w parlamencie by przeg\u0142osowywa\u0107 wszystko co zechce. Nie mo\u017cna nie dostrzega\u0107, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 Polak\u00f3w boi si\u0119 s\u0142owa „reforma” i wybiera partie kt\u00f3re maj\u0105 opinie bardziej „wra\u017cliwych spo\u0142ecznie”. Do tego koalicjant (PSL) pr\u00f3buje si\u0119 medialnie prezentowa\u0107 jako bardziej wra\u017cliwy spo\u0142ecznie od PO. Zrezygnowano z walki z narastaj\u0105cym deficytem tylko poprzez ci\u0119cia wydatk\u00f3w bud\u017cetowych, bo mog\u0142oby to dobi\u0107 ju\u017c i tak s\u0142abn\u0105c\u0105 gospodark\u0119. <\/font><\/p>\n

\n

Tak naprawd\u0119 oczywi\u015bcie nikt (ani ja) nie wie ile w dzia\u0142aniach rz\u0105du by\u0142o planowania i przyj\u0119tej teorii makroekonomicznej, jak chce minister finans\u00f3w, a ile mieszaniny s\u0142usznych i dora\u017anych dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3rych celem by\u0142o opanowanie deficytu finans\u00f3w publicznych i narastaj\u0105cego zad\u0142u\u017cenia przy utrzymaniu popularno\u015bci w sonda\u017cach.<\/font><\/p>\n

\n

Artyku\u0142 ministra finans\u00f3w mia\u0142 i podtekst makroekonomiczny. By\u0142a to pr\u00f3ba rozpocz\u0119cia dyskusji \u00a0<\/span>ze \u015brodowiskiem liberalizuj\u0105cych ekonomist\u00f3w o zasad\u0119 walki z kryzysem i jego skutkami. O ile z naci\u0105gan\u0105 teori\u0105 dzia\u0142a\u0144 rz\u0105du rozci\u0105gni\u0119tych na dwie kadencje, minister finans\u00f3w ryzykuje o\u015bmieszenie, to w sporze o sposoby reagowania na gwa\u0142towny kryzys, jest 1:0 dla J.Rostowskiego. Bynajmniej nie dlatego, \u017ce by\u0142y to s\u0142owa nie do podwa\u017cenia, ale dlatego \u017ce trzech pierwszych makroekonomist\u00f3w, kt\u00f3rzy zareagowali na artyku\u0142, niemal nie odnios\u0142o si\u0119 do zawartych w nim idei.<\/font><\/p>\n

\n

Minister finans\u00f3w wpasowa\u0142 dzia\u0142ania rz\u0105du w konkretna teori\u0119 makroekonomiczn\u0105 i rzuci\u0142 r\u0119kawic\u0119 makroekonomistom. Faktycznie przy gwa\u0142townie narastaj\u0105cym deficycie w wyniku kryzysu rz\u0105d nie mo\u017ce proporcjonalnie ci\u0105\u0107 wydatk\u00f3w, bo dobije gospodark\u0119. Zwracaj\u0105 zreszt\u0105 na to uwag\u0119 ekonomi\u015bci z instytucji mi\u0119dzynarodowych. Nie mo\u017cna te\u017c forsowa\u0107 zmian, kt\u00f3re sprowokuj\u0105 sprzeciw wi\u0119kszo\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa itd.<\/font><\/p>\n

\n

Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce obecne okoliczno\u015bci powinny wywo\u0142a\u0107 fascynuj\u0105c\u0105 dyskusj\u0119 o roli pa\u0144stwa (jako dysponenta publicznych finans\u00f3w i ustawodawcy) w dobie kryzysu i roli finans\u00f3w publicznych. Inaczej m\u00f3wi\u0105c, w jakim stopniu pa\u0144stwo (obywatele) powinno wzi\u0105\u0107 na swojej barki skutki kryzysu i przenie\u015b\u0107 je w przysz\u0142o\u015b\u0107 poprzez wzrost zad\u0142u\u017cenia i deficyt finans\u00f3w publicznych. Dyskusja by\u0142aby o tyle \u0142atwa z ministrem Rostowskim, \u017ce dzia\u0142ania rz\u0105du nie by\u0142y pod tym wzgl\u0119dem idealne. <\/font><\/p>\n

\n

Niestety z trzech ekonomist\u00f3w (Janusz Jankowiak, Krzysztof Rybi\u0144ski, Ryszard Petru) kt\u00f3rzy przes\u0142ali do „Rzeczpospolitej” swoje polemiki (o ile tak je mo\u017cna w og\u00f3le nazwa\u0107), \u017caden nie podj\u0105\u0142 podstawowych w\u0105tk\u00f3w zaproponowanych przez ministra Rostowskiego. Krzysztof Rybi\u0144ski pr\u00f3bowa\u0142 tekst ministra finans\u00f3w zby\u0107 \u017cartami, a dwaj pozostali skupili si\u0119 na demaskowaniu intencji J.Rostowskiego i prostowaniu niekt\u00f3rych podawanych przez niego fakt\u00f3w. <\/font><\/p>\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[20],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/346"}],"collection":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=346"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/346\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=346"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=346"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=346"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}