{"id":405,"date":"2010-09-08T01:43:39","date_gmt":"2010-09-07T23:43:39","guid":{"rendered":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2010\/09\/08\/podatek-bankowy\/"},"modified":"2010-09-08T01:43:39","modified_gmt":"2010-09-07T23:43:39","slug":"podatek-bankowy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2010\/09\/08\/podatek-bankowy\/","title":{"rendered":"Podatek bankowy"},"content":{"rendered":"

Problemy bud\u017cetowe zmusi\u0142y rz\u0105d i ugrupowania opozycyjne do szukania \u017ar\u00f3de\u0142 dochod\u00f3w. Tzw. \u015bwiat zachodni, szuka pieni\u0119dzy mi\u0119dzy innymi w sektorze bankowym. Motywacje s\u0105 r\u00f3\u017cne. Od sp\u0142acenia pomocy pa\u0144stwowej udzielonej w czasach kryzysu, przez ukaranie finansist\u00f3w za ich niecne zachowanie, po bezwzgl\u0119dne szukanie \u017ar\u00f3de\u0142 dochod\u00f3w. W ko\u0144cu dyskusja dotar\u0142a do Polski. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce i nasz rz\u0105d rozwa\u017ca mo\u017cliwo\u015b\u0107 opodatkowania instytucji finansowych. Niemniej tzw. podatek bankowy nie pojawi\u0142 si\u0119 w pierwszej fali propozycji rz\u0105dowych. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

W Polsce dyskusja o podatku bankowym pojawi\u0142a si\u0119 p\u00f3\u017ano, poniewa\u017c kryzys finansowy w niewielkim stopniu dotkn\u0105\u0142 nasz systemu finansowy. Na szcz\u0119\u015bcie te\u017c, sektor finansowy nie wymaga\u0142 powa\u017cniejszych zabieg\u00f3w ratunkowych. Trzeba podkre\u015bli\u0107, \u017ce sektor finansowy nie przysporzy\u0142 problem\u00f3w gospodarce. Je\u017celi ju\u017c, to problemy ujawni\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy bankami (m.in. spadek zaufania na rynku mi\u0119dzybankowym krajowym i zagranicznym) co wymaga\u0142o zwi\u0119kszenia aktywno\u015bci NBP. Niemniej pami\u0119ta\u0107 trzeba, \u017ce w obliczu kryzysu – jesieni\u0105 i zim\u0105 2008 r. – nasi bankowcy pr\u00f3bowali zasia\u0107 nieco paniki by wymusi\u0107 na rz\u0105dzie i banku centralnym dzia\u0142ania pomocowe wi\u0119ksze ni\u017c to by\u0142o potrzebne. Tak jak mo\u017cna by\u0142o przypuszcza\u0107, wyniki finansowe bank\u00f3w z okresu 2009 i 2010 wskazuj\u0105, \u017ce krajowy sektor bankowy nie ucierpia\u0142 powa\u017cniej z powodu kryzysu. Oby\u0142o si\u0119 bez drastycznego ci\u0119cia koszt\u00f3w i etat\u00f3w. Wprawdzie zysk netto sektora bankowego spad\u0142 w 2009 i 2010 o po\u0142ow\u0119 w por\u00f3wnaniu z latami wcze\u015bniejszymi, ale jest to przede wszystkim konsekwencja wzrostu rezerw. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Z ekonomicznego punktu widzenia, dylematem dla wielu ekonomist\u00f3w jest problem, czy wolno poszczeg\u00f3lne sektory gospodarki obci\u0105\u017ca\u0107 selektywnymi podatkami. W ko\u0144cu jest to naruszenie zasady r\u00f3wno\u015bci. Osobi\u015bcie nie jestem przeciwnikiem zr\u00f3\u017cnicowania sektor\u00f3w gospodarki pod wzgl\u0119dem skali obci\u0105\u017ce\u0144 fiskalnych. Pod warunkiem jednak, \u017ce zr\u00f3\u017cnicowanie obci\u0105\u017ce\u0144 b\u0119dzie wynikiem analizy spo\u0142eczno-ekonomicznej, a nie motywowane ideologicznie lub dora\u017anymi problemami finansowymi pa\u0144stwa. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Uproszenie systemu obci\u0105\u017ce\u0144 fiskalnych i zr\u00f3wnanie stawek podatkowych g\u0142\u00f3wnych podatk\u00f3w jest postrzegane przez niekt\u00f3rych ekonomist\u00f3w jako idea\u0142. Jest to jednak sytuacja nie do osi\u0105gni\u0119cia z wielu powod\u00f3w. Regulacje prawne i ekonomika poszczeg\u00f3lnych sektor\u00f3w, powoduj\u0105 \u017ce niekt\u00f3rym z nich \u0142atwiej osi\u0105ga\u0107 \u015bwietne i stabilne wyniki finansowe, a innym nie. Inaczej wi\u0119c reaguje na wahania koniunktury hutnictwo, inaczej sprzeda\u017c detaliczna artyku\u0142\u00f3w spo\u017cywczych, a jeszcze inaczej sektor bankowy. Wymagania techniczne czy skala dzia\u0142alno\u015bci zapewniaj\u0105ca efektywne dzia\u0142anie, r\u00f3wnie\u017c r\u00f3\u017cnicuj\u0105 sektory. W innych warunkach wi\u0119c dzia\u0142a KGHM, a w innych ma\u0142y producent mebli. Na to nak\u0142adaj\u0105 si\u0119 problemy natury spo\u0142ecznej, powoduj\u0105ce zr\u00f3\u017cnicowanie pod wzgl\u0119dem skali obci\u0105\u017ce\u0144. O ile wi\u0119c ca\u0142y proces zwi\u0105zany z dostarczeniem (produkcj\u0105) obywatelom podstawowych artyku\u0142\u00f3w \u017cywno\u015bciowych i us\u0142ug medycznych, ob\u0142o\u017cony jest niskim podatkiem VAT, to papierosy i alkohol doci\u0105\u017cone s\u0105 akcyz\u0105. Na to wszystko nak\u0142ada si\u0119 dzia\u0142anie regulatora (pa\u0144stwa), kt\u00f3ry ci\u0105gle szuka dodatkowych \u017ar\u00f3de\u0142 wp\u0142yw\u00f3w bud\u017cetowych, co czasami prowadzi do szukania pieni\u0119dzy tam gdzie one w danej chwili s\u0105, ale bez analizy d\u0142ugotrwa\u0142ych skutk\u00f3w dla efektywno\u015bci i racjonalno\u015bci dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Po zarysowaniu t\u0142a ekonomicznego, pozostaje szuka\u0107 odpowiedzi na pytanie gdzie ulokowa\u0107 w tym schemacie sektor finansowy. Specyfik\u0105 rynku us\u0142ug finansowych takich jak us\u0142ugi bankowe i ubezpieczeniowe jest niewielka podatno\u015b\u0107 na spadek popytu na \u015bwiadczone us\u0142ugi w okresach s\u0142abej koniunktury. \u015arednie wynagrodzenie w sektorze bankowym przekracza\u0142o \u015bredni\u0105 w przemy\u015ble niemal o \u00a0<\/span>2 tys. z\u0142. na koniec 2009 r. Itd, itd. Sektor finansowy nale\u017cy wi\u0119c do tych, kt\u00f3rym \u0142atwiej przerzuci\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 koszt\u00f3w na otoczenie gospodarcze oraz mo\u017ce sobie pozwoli\u0107 na wynagradzanie pracownik\u00f3w lepiej ni\u017c w innych sektorach. Przyk\u0142adem mog\u0105 by\u0107 m.in. wynagrodzenia zarz\u0105d\u00f3w firm gie\u0142dowych, tzn. bank\u00f3w na tle reszty notowanych firm. Upraszczaj\u0105c, mo\u017cna powiedzie\u0107 \u017ce sektor finansowych pobiera swego rodzaju rent\u0119 za prawno-ekonomiczne umocowanie w gospodarce. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Zanim jednak przyst\u0105pi si\u0119 do fiskalnego „doci\u0105\u017cenia” bank\u00f3w, warto przypomnie\u0107 \u017ce banki p\u0142ac\u0105 wszystkie powszechne podstawowe podatki, ZUS, itd. Dodatkowo kilka lat temu wprowadzono podatek od oszcz\u0119dno\u015bci i inwestycji (popularnie zwany podatkiem Belki), na czym cierpi\u0105 klienci sektora finansowego. Pa\u0144stwa czerpie z tego tytu\u0142u od 3 do 5 mld rocznie. Do tego narastaj\u0105cy deficyt bud\u017cetowy zach\u0119ci\u0142 rz\u0105d do drenowania firm pa\u0144stwowych (w tym instytucji finansowych) pod postaci\u0105 dywidendy. To kolejne kilka miliard\u00f3w z\u0142otych rocznie. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Szkoda, \u017ce dyskusja o dodatkowym obci\u0105\u017ceniu sektora finansowego nie jest wynikiem szerszej dyskusji o d\u0142ugofalowej polityce podatkowej pa\u0144stwa, a skutkiem dora\u017anego szukania \u015brodk\u00f3w finansowych na \u0142atanie deficytu bud\u017cetowego. Na to na\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 antypatie do bank\u00f3w i pr\u00f3by zaskarbienia sobie opinii publicznej przez cz\u0119\u015b\u0107 polityk\u00f3w.<\/p>\n

<\/span><\/u><\/p>\n

No ale trudno. Jeste\u015bmy tu i teraz. Nowy podatek nazywany jest przez pomys\u0142odawc\u00f3w podatkiem bankowym<\/u><\/b>. Pomys\u0142odawcy na og\u00f3\u0142 wymieniaj\u0105 banki, firmy ubezpieczeniowe i TFI, ale w tym uk\u0142adzie udzia\u0142 bank\u00f3w w aktywach og\u00f3\u0142em si\u0119ga ok. 80%. Ograniczenie si\u0119 wi\u0119c do bankowo\u015bci w dalszych rozwa\u017caniach nie b\u0119dzie nadmiernym uproszczeniem. Warto\u015b\u0107 podatku to iloczyn stawki i warto\u015bci aktyw\u00f3w. Rz\u0105d wprawdzie dopiero rozwa\u017ca wprowadzenie takiego podatku, ale z przeciek\u00f3w dowiadujemy si\u0119, \u017ce oczekuje si\u0119 wp\u0142yw\u00f3w okre\u015blanych jako kilkaset milion\u00f3w z\u0142otych. Oznacza to podatek pomi\u0119dzy 0,05% a 0,1% warto\u015bci aktyw\u00f3w. Opozycja idzie du\u017co dalej. SLD wspomina o podatku 0,3%, a PiS a\u017c o 0,39%. W tym ostatnim przypadku podawane przez polityk\u00f3w PiS w mediach kwoty, sugeruj\u0105 nawet podatek zbli\u017cony do 0,5%. Problem z propozycjami partii opozycyjnych polega na tym, \u017ce bardzo chc\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwu udowodni\u0107, \u017ce nie ma potrzeby podnoszenia VATu, bo mo\u017cna t\u0105 sam\u0105 kwot\u0119 uzyska\u0107 poprzez obci\u0105\u017cenie bank\u00f3w<\/u>. PiS oczekuje ponad 5 mld z\u0142otych, co odpowiada warto\u015bci zysku netto sektora bankowego po I p\u00f3\u0142roczu 2010 r., czy warto\u015bci prawie 1% depozyt\u00f3w. Mo\u017cna nie lubi\u0107 bankowc\u00f3w, ale wypada\u0142oby mie\u0107 szacunek dla ekonomii. Co ciekawe politycy PiS zarzekaj\u0105 si\u0119, \u017ce podatek nie b\u0119dzie przeniesiony na klient\u00f3w bank\u00f3w, co jest kolejnym absurdem. Por\u00f3wnanie warto\u015bci podanych przez PiS wp\u0142yw\u00f3w do funduszu p\u0142ac czy warto\u015bci maj\u0105tku bank\u00f3w, wskazuje \u017ce nie ma mowy by sektor wzi\u0105\u0142 na swoje barki koszt nowego podatku. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Na tym tle bardzo racjonalne jest podej\u015bcie rz\u0105du. Podatek w przedziale od 0,05% do maks. 0,1% by\u0142by do uzyskania bez nadmiernych negatywnych skutk\u00f3w dla klient\u00f3w bank\u00f3w. Dalsze rozwa\u017cania o propozycji rz\u0105du musia\u0142yby by\u0107 poprzedzone okre\u015bleniem na jak d\u0142ugo ten podatek by\u0142by wprowadzony.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Z niepowa\u017cnej propozycji PiS jest jednak pewien po\u017cytek<\/span><\/u>. PiS nie\u015bwiadomie pom\u00f3g\u0142 rz\u0105dowi, poprzez stworzenie korzystniejsze atmosfery. Na tle propozycji PiS (ale i SLD), rz\u0105dowe pomys\u0142y jawi\u0105 si\u0119 jako bardzo \u0142agodne dla bank\u00f3w i ich klient\u00f3w.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[19],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/405"}],"collection":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=405"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/405\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=405"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=405"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=405"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}