{"id":504,"date":"2009-02-11T00:26:57","date_gmt":"2009-02-10T23:26:57","guid":{"rendered":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2009\/02\/11\/prezydent-uzbroil-sie-w-ekonomistow\/"},"modified":"2009-02-11T00:26:57","modified_gmt":"2009-02-10T23:26:57","slug":"prezydent-uzbroil-sie-w-ekonomistow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2009\/02\/11\/prezydent-uzbroil-sie-w-ekonomistow\/","title":{"rendered":"Prezydent „uzbroi\u0142” si\u0119 w ekonomist\u00f3w"},"content":{"rendered":"

W\u0142a\u015bnie poznali\u015bmy dw\u00f3ch doradc\u00f3w ekonomicznych prezydenta. S\u0105 nimi Ryszard Bugaj i Adam Glapi\u0144ski. Bie\u017c\u0105cy wpis po\u015bwi\u0119c\u0119 pierwszemu, gdy\u017c Rzeczpospolita z 10 lutego opublikowa\u0142a interesuj\u0105cy tekst Ryszarda Bugaja o przyj\u0119ciu euro, pod tytu\u0142em „Euro – na pewno nie teraz”. Na tekst warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 z kilku powod\u00f3w. Tekst jest (s\u0105dz\u0119, \u017ce mo\u017cna go tak traktowa\u0107) inauguracj\u0105 doradcy prezydenta i mo\u017cna w uproszczeniu przyj\u0105\u0107, \u017ce wyra\u017ca w du\u017cym stopniu pogl\u0105dy na euro oraz na gospodark\u0119 samego prezydenta. Niedawny czas temu zwr\u00f3ci\u0142em uwag\u0119 i\u017c prezydentowi ewidentnie brakuje doradcy makroekonomicznego. W kontek\u015bcie dyskusji o euro, sp\u00f3\u017anienie prezydenta z wyborem takich os\u00f3b, okaza\u0142o si\u0119 nie by\u0107 zbyt powa\u017cnym b\u0142\u0119dem, poniewa\u017c rz\u0105d nie do\u015b\u0107 ze pope\u0142ni\u0142 b\u0142\u0119dy w tym temacie (zaskoczenie, praktycznie niemo\u017cliwy do wype\u0142nienia termin i skupienie si\u0119 na swego rodzaju ideologizacji tego problemu), to na dodatek w medialnym uj\u0119ciu nie uda\u0142o mu si\u0119 narzuci\u0107 politykom i mediom, merytorycznej dyskusji o euro. Chyba troch\u0119 zaskoczeni tym tematem prezydent i lider PiSu, co wnosz\u0119 po jako\u015bci ich argument\u00f3w (tradycyjne ju\u017c uk\u0142ady, bogaci i trac\u0105cy rzekomo emeryci), wcale na tym nie stracili. <\/p>\n

<\/span><\/span><\/p>\n

Ryszard Bugaj jest rzadkim przypadkiem ekonomisty kojarzonego z nurtem lewicowym (przepraszam za to schematyczne uproszczenie), kt\u00f3ry posiada du\u017c\u0105 wiedze i umiej\u0119tnie argumentuje swoje opinie i pogl\u0105dy. Powiedzia\u0142bym nawet, ze dla zdrowia i jako\u015bci naszych krajowych spor\u00f3w ekonomicznych i wyzwa\u0144, takich ekonomist\u00f3w jest za ma\u0142o. Osobi\u015bcie, ze wzgl\u0119du na przekonania ekonomiczne, lokuj\u0119 si\u0119 bardziej na prawo, ale z argumentami Ryszarda Bugaja ch\u0119tnie si\u0119 zapoznaj\u0119. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Odsy\u0142am oczywi\u015bcie do pe\u0142nej lektury artyku\u0142u, niemniej s\u0105dz\u0119, \u017ce przytoczone przeze mnie najistotniejsze fragmenty nie zniekszta\u0142c\u0105 jego wyd\u017awi\u0119ku.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Polska mo\u017ce – w zale\u017cno\u015bci od oceny celowo\u015bci – przyst\u0105pi\u0107 do strefy euro (pod warunkiem spe\u0142nienia kryteri\u00f3w) albo ju\u017c za trzy – cztery lata, albo cho\u0107by za 15 lat, zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce system euro… b\u0119dzie nadal istnia\u0142.<\/p>\n

<\/span><\/u><\/i><\/p>\n

Zwracam uwag\u0119 zar\u00f3wno na pr\u00f3b\u0119 okre\u015blenia ram dat wej\u015bcia, a szczeg\u00f3lnie na ko\u0144cow\u0105 my\u015bl. R.Bugaj wprawdzie\u00a0 <\/span>nie wyklucza mo\u017cliwo\u015bci wype\u0142nienia kryteri\u00f3w, ale w dalszej cz\u0119\u015bci artyku\u0142u przyznaje \u017ce nie jest zwolennikiem jak na szybszego wej\u015bcia. Ostatnia my\u015bl cytatu jest do\u015b\u0107 charakterystyczna dla eurosceptyk\u00f3w, kt\u00f3rzy zdaj\u0105 si\u0119 nie widzie\u0107 nawet konieczno\u015bci przej\u015bcia kraj\u00f3w UE na wsp\u00f3ln\u0105 walut\u0119.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Konieczno\u015b\u0107 szybkiego podj\u0119cia decyzji w\u0142a\u015bnie teraz to konsekwencja piarowskiej strategii Donalda Tuska…………………<\/span><\/u><\/i>i dalej…………<\/i><\/span><\/u> Moja hipoteza jest taka: premier chcia\u0142, by jego pobyt w Krynicy jesieni\u0105 ubieg\u0142ego roku sta\u0142 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em wa\u017cnego newsa i… poda\u0142 termin wst\u0105pienia do strefy euro (zreszt\u0105 technicznie niewykonalny – 2011 r.). Nie tylko wcze\u015bniej nie podj\u0105\u0142 pr\u00f3by uzyskania politycznego konsensusu, ale nawet zaskoczy\u0142 w\u0142asny rz\u0105d. Trzeba to zachowanie oceni\u0107 bardzo surowo<\/p>\n

<\/u><\/i><\/span><\/p>\n

Doradca prezydenta bez ogr\u00f3dek ocenia inicjatyw\u0119 rz\u0105du i niestety trudno si\u0119 z tym cz\u0119\u015bciowo nie zgodzi\u0107. S\u0142usznie moim zdaniem, zwraca uwaga na rozpocz\u0119cie przygotowa\u0144 bez uzyskania konsensusu. Wbrew pozorom rz\u0105d m\u00f3g\u0142 go uzyska\u0107, chocia\u017c przynajmniej ze wzgl\u0119du na bie\u017c\u0105cy kryzys, pierwotna data by\u0142a nie do utrzymania. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Niestety nie ma przes\u0142anek dla \u015bci\u015ble obiektywnego ustalenia ekonomicznych nast\u0119pstw wej\u015bcia do strefy. Upraszczaj\u0105c, mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce konkuruj\u0105 ze sob\u0105 dwie perspektywy badawcze<\/p>\n

<\/span><\/u><\/i><\/p>\n

\u00a0<\/span>Jest to chyba jedno z najcelniejszych zda\u0144 w ca\u0142ym artykule. Powa\u017cnym utrudnieniem w dyskusji o euro, to obiektywny problem z w miar\u0119 precyzyjnym okre\u015bleniem nast\u0119pstw zmiany waluty w pierwszych latach. Niemniej warto uzupe\u0142ni\u0107 t\u0105 my\u015bl o to \u017ce doprawdy trudno uwierzy\u0107 by nast\u0119pstwa by\u0142y d\u0142ugotrwale niekorzystne. Sama zmiana waluty i rezygnacja z ustalania stopy procentowej nie determinuje w a\u017c tak silnym stopniu proces\u00f3w \u00a0<\/span>makroekonomicznych decyduj\u0105cych o tempie rozwoju naszego kraju. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

\u015aledz\u0105c opinie zwolennik\u00f3w i przeciwnik\u00f3w euro, nie trudno odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie \u017ce wi\u0119cej w tym indywidualnych przekona\u0144 ni\u017c obiektywnych (uznanych przez strony sporu) metod badawczych ( o ile o obiektywno\u015bci metod w ekonomii mo\u017cna m\u00f3wi\u0107). Tej zreszt\u0105 kwestii autor po\u015bwi\u0119ca najwi\u0119cej miejsca w artykule. Wystarczy przeczyta\u0107 kilka opracowa\u0144 przygotowanych przez ekonomist\u00f3w b\u0119d\u0105cych „za” oraz tych kt\u00f3rzy s\u0105 „przeciw”, by zauwa\u017cy\u0107 \u017ce analiza tych samych szereg\u00f3w danych potrafi prowadzi\u0107 nieraz do zupe\u0142nie przeciwnych wniosk\u00f3w.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Autor w innym miejscu s\u0142usznie zwraca uwag\u0119, \u017ce r\u00f3\u017cne do\u015bwiadczenia kraj\u00f3w strefy euro (standardowo przytaczana ju\u017c Portugalia) i spore rozbie\u017cno\u015bci w ocenie wp\u0142ywu euro na gospodark\u0119 kraju takiego jak Polska, powinny by\u0107 jednak zaw\u0119\u017cone by ruszy\u0107 dyskusje we w\u0142a\u015bciwym kierunku.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

\u00a0<\/span>trudno jest pogodzi\u0107 wym\u00f3g rygorystycznej stabilno\u015bci makroekonomicznej z wysok\u0105 dynamik\u0105 gospodarcz\u0105 powinna by\u0107 starannie rozwa\u017cona.<\/p>\n

<\/span><\/u><\/i><\/p>\n

Ten argument w dyskusji o euro musia\u0142 pa\u015b\u0107 i padnie wielokrotnie w rozmowach prezydenta z premierem. Ten rzeczywisty dylemat nabiera wagi szczeg\u00f3lnie w obecnych okoliczno\u015bciach. Od rz\u0105du b\u0119dzie to wymaga\u0142o zaprezentowania wariantowej projekcji makroekonomicznej okresie dochodzenia do euro inaczej b\u0119dzie to tylko nakr\u0119canie spirali sporu.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Ile czeka\u0107? Przynajmniej tak d\u0142ugo, by osi\u0105gn\u0105\u0107 wzgl\u0119dny poziom zaawansowania rozwojowego, jaki mia\u0142y w 1999 roku takie kraje, jak Hiszpania, Grecja, Portugalia …To by oznacza\u0142o – zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce Polska rozwija\u0107 si\u0119 b\u0119dzie w tempie szybszym od kraj\u00f3w „starej Unii” przynajmniej o dwa procent – od\u0142o\u017cenie decyzji na dekad\u0119. W praktyce nie musieliby\u015bmy obecnie nic przes\u0105dza\u0107.<\/p>\n

<\/span><\/u><\/i><\/p>\n

Cz\u0119stym pytaniem i swego rodzaju probierzem pogl\u0105d\u00f3w na euro jest pytanie: kiedy? Premier chce jak najszybciej. Najwi\u0119ksza partia opozycyjna (PiS), sugeruje by czeka\u0107 na zmniejszenie dystansu w poziomie rozwoju (nawet 20-30 lat), a kilku jej przedstawicieli deklarowa\u0142o gotowo\u015b\u0107 kompromisu, wskazuj\u0105c \u017ce przyst\u0105pienie do euro mog\u0142oby nast\u0105pi\u0107 za kilkana\u015bcie lat. Ryszard Bugaj m\u00f3wi o 10 latach (przynajmniej?). Rozbie\u017cno\u015b\u0107 jest wi\u0119c dosy\u0107 spora.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

…zwolennicy formu\u0142y socjalno-etatystycznego kapitalizmu b\u0119d\u0105 namawia\u0107 do odroczenia terminu, licz\u0105c, \u017ce oddzia\u0142ywanie narodowego pa\u0144stwa stanowi\u0107 b\u0119dzie skuteczne wsparcie proces\u00f3w rozwojowych. Bliski jest mi ten drugi punkt widzenia, ale wiem, \u017ce rozstrzygni\u0119cie sporu na seminarium nie jest ani mo\u017cliwe, ani rozs\u0105dne. Jeste\u015bmy tu skazani na rozstrzygni\u0119cie polityczne – wa\u017cne, by dokona\u0107 go w trybie demokratycznym.<\/p>\n

<\/span><\/u><\/i><\/p>\n

W tym fragmencie poznajemy pogl\u0105dy R.Bugaja, kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 zbie\u017cne z pogl\u0105dami prezydenta. Wydaje mi si\u0119 \u017ce autor przecenia mo\u017cliwo\u015bci pa\u0144stwa w procesie rozwoju gospodarki wolnorynkowej, albo przesadnie przyjmuje i\u017c przyst\u0105pienie do strefy euro z natury rzeczy utrudnia rozw\u00f3j pa\u0144stwom s\u0142abszym ekonomicznie. Warto jednak doceni\u0107 zarysowan\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107, pokor\u0119 oraz brak ortodoksyjnego trzymania si\u0119 zajmowanych pozycji w drugim z cytowanych zda\u0144 i wniosek w trzecim zdaniu. Decyzja o przyj\u0119ciu euro jest r\u00f3wnie\u017c decyzj\u0105 polityczn\u0105 i rz\u0105d nie powinien przed tym ucieka\u0107. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Uwa\u017cam \u017ce przedstawiany artyku\u0142 powinien da\u0107 rz\u0105dowi wiele do my\u015blenia. Bez wzgl\u0119du na to kto b\u0119dzie doradc\u0105 prezydenta, pogl\u0105dy reprezentowanego przez niego \u015brodowiska nie ulegn\u0105 zmianie. Posun\u0119 si\u0119 nawet dalej twierdz\u0105c, \u017ce warto doceni\u0107 i\u017c pogl\u0105d\u00f3w prezydenta mo\u017cemy domniemywa\u0107 zapoznaj\u0105c si\u0119 z my\u015blami Ryszarda Bugaja. Zapewniam \u017ce s\u0105 ekonomi\u015bci (lub osoby za takich si\u0119 uwa\u017caj\u0105ce) o bardziej „narodowym” podej\u015bciu do gospodarki i podj\u0119cie merytorycznej dyskusji z mini jest prawie niemo\u017cliwe.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[19],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/504"}],"collection":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=504"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/504\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=504"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=504"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=504"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}