![\"\"](\"resources\/2009_02_08_pieniadz_rezerwowy.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
NBP poda\u0142 kolejne wyniki przedstawiaj\u0105ce pieni\u0105dz rezerwowy i czynniki jego kreacji. Dane te s\u0105 o tyle ciekawe, \u017ce daj\u0105 nam pewn\u0105 (wycinkow\u0105) wiedz\u0105 na temat p\u0142ynno\u015bci sektora bankowego. Wstrzymywa\u0142em si\u0119 do tej pory z ich przedstawianiem, poniewa\u017c do ko\u0144ca III kw 2008 by\u0142a ma\u0142o intryguj\u0105ce do komentowania. Po drugie, w celu wskazania pewnych zjawisk, warto by\u0142o poczeka\u0107 3-4 miesi\u0105ce by zobaczy\u0107 na ile widoczne poprzez wyniki pieni\u0105dza rezerwowego problemy z p\u0142ynno\u015bci\u0105, s\u0105 trwa\u0142e i pozna\u0107 ich wymiar nominalny. <\/font><\/p>\n Jednym w wymiar\u00f3w p\u0142ynno\u015bci w sektorze bankowym, s\u0105 operacje otwartego rynku. W du\u017cym skr\u00f3cie, saldo operacji zasilania i \u015bci\u0105gania pieni\u0105dza z rynku. D\u0142ugie lata operacje by\u0142y jednostronne. NBP za pomoc\u0105 bon\u00f3w NBP \u015bci\u0105ga\u0142 nadp\u0142ynno\u015b\u0107 z rynku, ale i r\u00f3wnie\u017c t\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w trzymanych jako p\u0142ynne aktywa, kt\u00f3rych z racji ograniczono\u015bci limit\u00f3w na inne banki, lokowano w NBP. W latach 90-tych by\u0142 kr\u00f3tki okres, kiedy na przemian NBP organizowa\u0142 operacje repo i reverse repo, w zale\u017cno\u015bci od zg\u0142aszanego przez banki zapotrzebowania. Wraz z rozwojem rynku mi\u0119dzybankowego, NBP ograniczy\u0142 si\u0119 do \u015bci\u0105gania nadwy\u017cki z rynku za pomoc\u0105 bon\u00f3w o terminie nieprzekraczaj\u0105cym 30 dni. W ostatnich kilku latach saldo operacji otwartego rynku by\u0142o wynikiem jednej pozycji, czyli stanu zaanga\u017cowania bank\u00f3w w bony pieni\u0119\u017cne. W latach 2006 i 2007 zaanga\u017cowanie bank\u00f3w w bonach wg stanu na koniec miesi\u0105ca potrafi\u0142o nawet przekracza\u0107 20 mld z\u0142. Od jesieni 2007 r. zaanga\u017cowanie zacz\u0119\u0142o male\u0107. Trudno niestety wyznaczy\u0107 trend tempa spadku, poniewa\u017c zaanga\u017cowanie w bonach NBP jest bardzo zmienne. Jest to nie tyle odbicie zmian w p\u0142ynno\u015bci co konsekwencja i\u017c wyniki NBP prezentuje na koniec miesi\u0105ca, co pokrywa si\u0119 z rozliczeniem rezerwy obowi\u0105zkowej. Z tego powodu, na prze\u0142omie miesi\u0105ca, rynek kr\u00f3tkich depozyt\u00f3w mi\u0119dzybankowych potrafi wykazywa\u0107 znaczn\u0105 zmienno\u015b\u0107. Przyk\u0142adowo, kiedy na rynku by\u0142 du\u017cy popyt na kr\u00f3tki pieni\u0105dz, bankom niejednokrotnie bardziej op\u0142aca\u0142o si\u0119 lokowa\u0107 nadwy\u017cki w bankach „potrzebuj\u0105cych”.\u00a0 <\/span>W III kw ubieg\u0142ego roku wydawa\u0142o si\u0119 ju\u017c, \u017ce rynek b\u0119dzie utrzymywa\u0142 w NBP nie wi\u0119cej ni\u017c 10 mld z\u0142. Tymczasem tzw. kryzys zaufaniaa ujawni\u0142 skal\u0119 zapotrzebowania na pieni\u0105dz. Banki posiadaj\u0105ce nadwy\u017ck\u0119 ograniczy\u0142y limity na cz\u0119\u015b\u0107 bank\u00f3w i zainteresowanie lokowaniem kr\u00f3tkiego pieni\u0105dza w NBP zn\u00f3w zacz\u0119\u0142o rosn\u0105\u0107, lub przynajmniej mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce przesta\u0142o spada\u0107. <\/font><\/p>\n Ju\u017c wg stanu na koniec pa\u017adziernika wida\u0107, \u017ce ju\u017c cztery miesi\u0105ce temu niekt\u00f3rym bankom zacz\u0105\u0142 doskwiera\u0107 brak zaufania na rynku mi\u0119dzybankowym. Wobec braku zasilania z rynku, zg\u0142oszono potrzeby do NBP. Na koniec pa\u017adziernika w operacjach repo pozyskano 9,3 mld z\u0142. Na koniec stycznia jest to ju\u017c 13,2 mld z\u0142. Tymczasem na koniec stycznia banki o lepszej sytuacji p\u0142ynno\u015bciowej ulokowa\u0142y w bonach NBP 17,4 mld z\u0142. Bior\u0105c pod uwag\u0119 stany z grudnia i listopada, mo\u017cna domniemywa\u0107, \u017ce cz\u0119\u015bciowo s\u0105 tu \u015brodki w przedterminowego wykupu obligacji przez NBP, co mia\u0142o miejsce w styczniu. Ujemne saldo operacji wskazuje, \u017ce wskutek braku zaufania nie podlega wymianie wi\u0119ksze kilka mld z\u0142otych na rynku mi\u0119dzybankowym. Wzrost zapotrzebowania na operacje repo mo\u017ce sugerowa\u0107, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 bank\u00f3w o s\u0142abszym wska\u017aniku pokrycia akcji kredytowej d\u0142u\u017cszym i pewniejszym pieni\u0105dzem, nadal broni si\u0119 przed utrat\u0105 miejsca na rynku na rzecz innych bank\u00f3w (tych o rezerwach p\u0142ynno\u015bciowych na dalszy rozw\u00f3j). Nie zmienia to jednak mojej opinii, \u017ce rz\u0105d nie powinien tak bardzo \u015bpieszy\u0107 si\u0119 z przej\u0119ciem ryzyka za depozyty (gwarancje). Banki powinny ten problem rozwi\u0105za\u0107 samodzielnie. Pewna nerwowo\u015b\u0107 wykazywana przez przedstawicieli niekt\u00f3rych bank\u00f3w, wynika chyba bardziej z niech\u0119ci do u\u015bwiadomienia sobie, \u017ce niestety ale nale\u017cy rozwa\u017cy\u0107 czy aby nie by\u0142oby bezpieczniej odst\u0105pi\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 pozycji rynkowej na rzecz innych bank\u00f3w.<\/font><\/p>\n W danych przedstawiaj\u0105cych czynniki pieni\u0105dza rezerwowego jest jednak pozycja, kt\u00f3ra dobrze pokazuje, \u017ce banki stoj\u0105 przed trudnym do precyzyjnego okre\u015blenia ryzykiem wynikaj\u0105cym z diametralnej zmiany sytuacji makroekonomicznej. Od pa\u017adziernika powa\u017cnie wzros\u0142o zapotrzebowanie na p\u0142ynno\u015b\u0107, generowane przez otoczenie gospodarcze bank\u00f3w. Pieni\u0105dz got\u00f3wkowy w obiegu poza kasami bank\u00f3w, skoczy\u0142 o kilka mld z\u0142. Wed\u0142ug moich szacunk\u00f3w to ok. 7 mld z\u0142 w miesi\u0105cach III kw i 2-3 mld z\u0142 w styczniu. Niestety, trudno powiedzie\u0107 obecnie czy to trwa\u0142a tendencja.<\/font><\/p>\n Jedn\u0105 z form obrony (tzn. przygotowania si\u0119) przed tak\u0105 sytuacj\u0105, jest utrzymywanie wy\u017cszych sald na podstawowym rachunku przez banki. W uproszczeniu, salda powinny odpowiada\u0107 wielko\u015bci wyliczonej na podstawie stopy rezerw obowi\u0105zkowych. Tymczasem banki zachowuj\u0105 si\u0119 tak jakby stopa rezerw wynosi\u0142a nie 3,5% a ok. 4,6%. Daje to 5-7 mld z\u0142, w zale\u017cno\u015bci od tego czy liczy\u0107 to od \u015bredniej z np. trzech miesi\u0119cy, czy odr\u0119bnego miesi\u0105ca. Przyk\u0142adowo dla stycznia, uzyskana w ten spos\u00f3b rezerwa do natychmiastowego uruchomienia to ok. 6 mld z\u0142.<\/font><\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Czytaj dalej