W szeregu komentarzy o sytuacji na krajowej gie\u0142dzie i gie\u0142dach zagranicznych w ostatnich dniach zabrak\u0142o mi gorzkiej dla ceni\u0105cych swobod\u0119 decyzyjn\u0105 rynk\u00f3w finansowych refleksji: tak naprawd\u0119 to urz\u0119dnicy pa\u0144stwowi (centralni bankierzy)pomogli opanowa\u0107 panik\u0119 na rynkach finansowych. Panik\u0119, kt\u00f3rej rynek sam jest winien. <\/p>\n
[more]<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n<\/font><\/p>\n \u015aledz\u0105c wydarzenia na \u015bwiatowych gie\u0142dach i krajowym rynku zdziwiony troch\u0119 jestem tonem komentarzy i trosk\u0105 o przysz\u0142o\u015b\u0107. Na dodatek ci\u015bnie mi si\u0119 pewna przykra refleksja pod adresem graczy rynkowych (amator\u00f3w i zawodowc\u00f3w), ale o niej nieco dalej. Ca\u0142kiem niedawno na stronie internetowej znanego ekonomisty Janusza Jankowiaka (jeden z niewielu ekonomist\u00f3w, kt\u00f3ry wci\u0105\u017c ma zapa\u0142 do jej prowadzenia) mia\u0142a miejsce ciekawa wymiana\/prezentacja opinii dotycz\u0105cych OFE, a dok\u0142adniej limit\u00f3w na inwestycje zagraniczne. Pozwoli\u0142em sobie przedstawi\u0107 sw\u00f3j g\u0142os. Dyskusja przekroczy\u0142a troch\u0119 by\u0107 mo\u017ce problematyk\u0119 OFE, ale i tak pokaza\u0142a pewn\u0105 rozbie\u017cno\u015b\u0107 w sprawie polityki inwestycyjnej (limity i instrumenty). Je\u017celi dobrze zrozumia\u0142em opinie os\u00f3b bior\u0105cych udzia\u0142 w dyskusji, to rozbie\u017cno\u015b\u0107 w sprawie inwestycji zagranicznych OFE si\u0119ga\u0142a od stanu obecnego do akceptacji limitu na 30%. Zwracam na to uwag\u0119, bo to jedna z przyczyn obecnej silnej korekty na \u015bwiatowych gie\u0142dach. W tle te\u017c tkwi\u0142 dylemat: ile rynku i ile ingerencji regulatora? <\/font><\/p>\n Komentarze z ostatnich dni wskazuj\u0105, \u017ce obserwatorzy rynku dziel\u0105 si\u0119 na tych kt\u00f3rzy wierz\u0105 \u017ce to tylko korekta i ju\u017c jest za nami i na tych kt\u00f3rzy obawiaj\u0105 si\u0119 powa\u017cnej bessy. Wydaje mi si\u0119 jednak, \u017ce obecne dramatyczne spadki jak na razie nie przekraczaj\u0105 tego przed czym ostrzegano inwestor\u00f3w od wielu miesi\u0119cy<\/u>. W krajowych mediach maklerzy, analitycy i doradcy przestrzegali, \u017ce rynek krajowy przecenia sytuacj\u0119 finansow\u0105 sp\u00f3\u0142ek gie\u0142dowych oraz stan gospodarki i na prze\u0142omie roku szacowali to na ok. 20%. M\u00f3wi\u0105c inaczej i dok\u0142adniej, rynek zacz\u0105\u0142 przecenia\u0107 perspektywy gospodarki. PKB i wyniki przedsi\u0119biorstw nie mog\u0105 bez ko\u0144ca ulega\u0107 poprawie. Jedynie cz\u0119\u015bciowym usprawiedliwieniem s\u0105 niespodziewanie dobre wyniki gospodarki z prze\u0142omu roku. Przyznam uczciwie, \u017ce nie spodziewa\u0142em si\u0119 a\u017c tak dobrych rezultat\u00f3w. Poziom WIGu z ko\u0144ca II kw mo\u017ce by\u0107 tylko wtedy zasadny, je\u017celi za\u0142o\u017cymy \u017ce gospodarka utrzyma tempo rozwoju z ostatnich 2-3 kwarta\u0142\u00f3w (mowa o danych opublikowanych, czyli za I kw tego roku), a to jest raczej niemo\u017cliwe w d\u0142u\u017cszym terminie. Czy\u017cby wi\u0119c gracze gie\u0142dowi wiedzieli co\u015b wi\u0119cej ni\u017c makroekonomi\u015bci? W\u0105tpi\u0119. To raczej kwestia „obstawiania”, co cz\u0119\u015bciowo si\u0119 op\u0142aca\u0142o do tej pory. W ubieg\u0142ym roku zacz\u0105\u0142em prace nad zestawem wska\u017anik\u00f3w, kt\u00f3re pozwoli\u0142yby mi ocenia\u0107 stan gie\u0142dy na tle krajowej gospodarki. Po drodze musia\u0142em dokona\u0107 pewnych uproszcze\u0144, a obecnie skupiam si\u0119 na „kalibracji” nazwijmy to szumnie modelu. Z „kalibracj\u0105” te\u017c mam problem, bo mimowolnie sam \u0142api\u0119 si\u0119 na takim dobieraniu relacji by sobie udowodni\u0107 stan obecny, kt\u00f3ry widz\u0119 por\u00f3wnuj\u0105c dane makroekonomiczne i koniunktur\u0119 na GPW. Tak wi\u0119c jest to tylko zabawka, ale wci\u0105gaj\u0105ca. A co wychodzi? Na prze\u0142omie 2006\/2007 z grubsza potwierdzi\u0142y si\u0119 wskazania analityk\u00f3w, a na koniec II kw 2007 przeszacowanie oceniam nawet na ok. 30%. Rynek ma wi\u0119c z czego traci\u0107.<\/font><\/p>\n A wracaj\u0105c do opinii analityk\u00f3w….. Stan naszego rynku mo\u017cna por\u00f3wnywa\u0107 r\u00f3wnie\u017c do zmian indeks\u00f3w zagranicznych gie\u0142d. Od ponad roku zacz\u0119li\u015bmy si\u0119 od nich odrywa\u0107. Niby zmiany krajowych indeks\u00f3w kopiowa\u0142y wi\u0119kszo\u015b\u0107 ruch\u00f3w indeks\u00f3w zagranicznych, ale znacznie ch\u0119tniej podnosili\u015bmy WIG. Co ciekawe jednak rynek mia\u0142 \u015bwiadomo\u015b\u0107 pewnego przeszacowaniu naszej gie\u0142dy, bo na spadki potrafili\u015bmy reagowa\u0107 silniej ni\u017c inne gie\u0142dy. <\/font><\/p>\n Analitycy ostrzegali \u017ce powa\u017cniejsza korekta nast\u0105pi dopiero w \u015blad za \u015bwiatowymi rynkami. Typowano gie\u0142dy azjatyckie lub z USA (z powodu sytuacji na rynku hipotecznym). No i sta\u0142o si\u0119, tak banalnie i po prostu. Op\u00f3\u017aniona i gwa\u0142towna reakcja rynku na problemy rynku nieruchomo\u015bci w USA spowodowa\u0142a korekty kurs\u00f3w granicz\u0105ce z panik\u0105. W Polsce podobnie. Przyznam, \u017ce ze zdziwieniem zacz\u0105\u0142em w mediach wyczytywa\u0107 informacje o renomowanych instytucjach kt\u00f3re og\u0142asza\u0142y informacje o problemach finansowych i kwotach „rzucanych” przez banki centralne dla ratowania rynku<\/u>. Ostatnim ruchem by\u0142a decyzja FED o obni\u017ceniu stopy kredytu, odpowiednika naszego kredytu lombardowego. Ruch o znaczeniu i finansowym (spadek kosztu finansowania) i emocjonalnym (uderzenie emocjami w emocje). Z reakcji rynk\u00f3w s\u0105dz\u0105c (straszny czwartek i spokojniejszy pi\u0105tek) jest szansa \u017ce uda si\u0119 uchroni\u0107 gie\u0142dy przed popadni\u0119ciem w panik\u0119. Trafi\u0142em dzisiaj w BBC na rozmow\u0119 fachowc\u00f3w, z kt\u00f3rych jeden wr\u0119cz stwierdzi\u0142 \u017ce FED ostatnimi interwencjami naprawia swoje b\u0142\u0119dy. Mia\u0142 na my\u015bli zbyt d\u0142ugie utrzymywanie niski st\u00f3p w USA (tani pieni\u0105dz). No i fajnie, znalaz\u0142 si\u0119 winny. Ja proponuj\u0119 na to spojrze\u0107 z innej strony. Dobra i stabilna sytuacja makroekonomiczna na \u015bwiecie zaczyna\u0142a doprowadza\u0107 do lekcewa\u017cenia ryzyka. P\u00f3\u0142 biedy kiedy zarzut dotyczy os\u00f3b pr\u00f3buj\u0105cych szcz\u0119\u015bcia na gie\u0142dzie, ale je\u017celi b\u0142\u0119dy robi\u0105 zawodowcy\u00a0 <\/span>i renomowane instytucje, to powinno to da\u0107 nam do my\u015blenia. I tu powracam do dyskusji o OFE. Wiara we wszystko oganiaj\u0105cych spec\u00f3w od zarz\u0105dzania pieni\u0119dzmi jest wci\u0105\u017c ogromna. <\/p>\n<\/u><\/font><\/p>\n W tym zamieszaniu i dziesi\u0105tk\u00f3w komentarzy zabrak\u0142o mi jednego, kt\u00f3ry sprowokowa\u0142 mnie do napisania tego tekstu<\/u>: Tylko dzi\u0119ki reakcji urz\u0119dnik\u00f3w (bankierzy centralni) i zaanga\u017cowaniu pot\u0119\u017cnych pieni\u0119dzy w interwencje uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107 rynki przed panik\u0105<\/b>. Spo\u0142eczno\u015bci fachowc\u00f3w od zarz\u0105dzania i prywatnym inwestorom chwa\u0142y to nie przynosi. W przypadku rynku hipotecznego i jego finansowania, niby wszyscy wiedzieli co si\u0119 dzieje, ale ma\u0142o kto mia\u0142 ochot\u0119 rezygnowa\u0107 z profit\u00f3w. <\/font><\/p>\n Wr\u00f3\u0107my do Polski. Rynek nie ma si\u0119 czego obawia\u0107, bo fundamenty gospodarcze s\u0105 dobre i wypowiedzi Minister Finans\u00f3w by\u0142y moim zdaniem nawet niepotrzebne. Wg moich wylicze\u0144 rynek skorygowa\u0142 dotychczasowe przeszacowanie o nieco ponad po\u0142ow\u0119. Co b\u0119dzie dalej? Nie wiem. Nie b\u0119d\u0119 spekulowa\u0142. Teoretycznie rynek powinien powr\u00f3ci\u0107 (indeks WIG) do stanu z jesieni ubieg\u0142ego roku, ale specjalnie na to nie licz\u0119. Nawet gdyby rynek spada\u0142 o kolejne kilkana\u015bcie procent w nast\u0119pnych tygodniach to odbicie b\u0119dzie r\u00f3wnie szybkie. By\u0107 mo\u017ce kiedy ja teraz pisz\u0119, inwestorzy robi\u0105 rachunek sumienia i podejmuj\u0105 decyzje o powrocie na rynek lub dalszej ucieczce. Skala i tempo dotychczasowych spadk\u00f3w teoretycznie \u015bwiadczy o \u015bwiadomo\u015bci przegrzania rynku. Dominuj\u0105cym zachowaniem powinna by\u0107 stabilizacja w najbli\u017cszych tygodniach z pr\u00f3bami podniesienia indeks\u00f3w. Sporo zale\u017cy od gie\u0142d zagranicznych, a tam korekty chyba si\u0119 jeszcze nie sko\u0144czy\u0142y, ale je\u017celi b\u0119d\u0105 to nie takie g\u0142\u0119bokie jak w ostatnich tygodniach.<\/font><\/p>\n Na zako\u0144czenie jeszcze dwie uwagi. Martwi mnie medializacja sytuacji na gie\u0142dzie krajowej i \u015bwiatowych. Media (programy informacyjne) informuj\u0105 o gie\u0142dzie g\u0142\u00f3wnie gdy s\u0105 spektakularne spadki. Pojawiaj\u0105 si\u0119 fachowcy rynkowi i Minister Finans\u00f3w, kt\u00f3rzy uspokajaj\u0105 i przypominaj\u0105 \u017ce wszystko jest OK. Zamiast przypomina\u0107 \u017ce mamy dobre makroekonomiczne fundamenty (tradycyjne argumenty przy spadkach), co mog\u0142o mie\u0107 skutek wr\u0119cz odwrotny, powinni byli akcentowa\u0107 fakt \u017ce rynki p\u0142ac\u0105 za swoj\u0105 naiwno\u015b\u0107. Obecna sytuacja w kraju i tak jest komfortowa. Lepsze spadki obecne ni\u017c przy znacznie pogarszaj\u0105cej si\u0119 koniunkturze. Dyskusje o podobie\u0144stwie krajowego rynku nieruchomo\u015bci z rynkiem USA prowokowa\u0142a niekt\u00f3rych komentator\u00f3w do szukania na si\u0142\u0119 podobie\u0144stw, co wygl\u0105da\u0142o chwilami do\u015b\u0107 zabawnie. Na szcz\u0119\u015bcie to nie ta skala (te\u017c nie ta skala potencjalnych problem\u00f3w) i nie te formy finansowania. Ponadto wydaje mi si\u0119 \u017ce nasze organy nadzorcze ca\u0142kiem nie\u017ale spe\u0142niaj\u0105 swoj\u0105 rol\u0119 (np. decyzja o zasadach wyliczania zdolno\u015bci do sp\u0142aty kredyt\u00f3w walutowych z ubieg\u0142ego roku). Op\u00f3\u017anienie decyzji w stosunku do pojawiaj\u0105cych si\u0119 zagro\u017ce\u0144 jest stosunkowo niewielkie. <\/font><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czytaj dalej