Po dzisiejszej decyzji RPP mam troch\u0119 satysfakcji, ale i nie ukrywam rozczarowania<\/u>. Ale o uczuciach p\u00f3\u017aniej, bo pierwotnie mia\u0142em zamiar przedstawi\u0107 kilka refleksji dotycz\u0105cych tre\u015bci zawartych w najnowszych minutes po majowym spotkaniu RPP. Cz\u0119\u015b\u0107 rozwa\u017ca\u0144 jest powt\u00f3rzona, b\u0105d\u017a odnosi si\u0119 do bie\u017c\u0105co komentowanych danych makroekonomicznych, ale pojawi\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c rozwa\u017cania, kt\u00f3rych dawno ju\u017c nie by\u0142o. <\/p>\n
Znaczna cz\u0119\u015b\u0107 rozwa\u017ca\u0144, co oczywiste (chocia\u017c nie do ko\u0144ca), koncentrowa\u0142a si\u0119 na inflacji<\/u>. Argumentami za podtrzymaniem inflacji na bezpiecznym poziomie ma przemawia\u0107 kilka czynnik\u00f3w. Zwr\u00f3cono s\u0142usznie uwag\u0119 na dynamiczne rosn\u0105ce inwestycje, kt\u00f3re maj\u0105 przyczyni\u0107 si\u0119 do wzrostu produktu potencjalnego. Dla mnie to troch\u0119 podej\u015bcie podr\u0119cznikowo-makroekonomicznie<\/u>. Ryzyko inflacyjne mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107 szybciej ni\u017c efekty inwestycji. Na efekty inwestycji trzeba czeka\u0107 kilka kwarta\u0142\u00f3w, jak nie d\u0142u\u017cej. Argument o sprzyjaj\u0105cych wzrostowi wydajno\u015bci efektach inwestycji zagranicznych typu greenfield odbieram jako desperacj\u0119 w poszukiwaniu potwierdzenia w\u0142asnych pogl\u0105d\u00f3w ni\u017c racjonalny argument.<\/u> Inwestycje typu greenfield maj\u0105 niewielki udzia\u0142 w nak\u0142adach inwestycyjnych og\u00f3\u0142em i produkcja nie ka\u017cdej z nich skierowana jest w ca\u0142o\u015bci na rynek krajowy. <\/p>\n
Jako nietrafiony uwa\u017cam r\u00f3wnie\u017c argument o spadku produkcji przemys\u0142owej w II kw 2007 r<\/u>. Fakt i\u017c dynamika produkcji sprzedanej b\u0119dzie spada\u0107 po zimie nie powinien by\u0107 zaskoczeniem\u00a0 <\/span>dla os\u00f3b analizuj\u0105cych zmiany produkcji przemys\u0142owej na tle cykl\u00f3w gospodarczych. Nie oznacza to wcale spadku dynamiki do zera (a ju\u017c tak bywa\u0142o w Polsce). Ponadto rozp\u0119du nabiera pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 gospodarki. <\/p>\n Bior\u0105c pod uwag\u0119 powy\u017csze opinie o inwestycjach, racje maj\u0105 „inni cz\u0142onkowie”, kt\u00f3rzy zwr\u00f3cili uwag\u0119, \u017ce gro\u017c\u0105ca nam luka popytowa i wywo\u0142ana tym presja inflacyjna nie da si\u0119 tak \u0142atwo wyt\u0142umi\u0107 inwestycjami, ze wzgl\u0119du na zbyt odleg\u0142\u0105 perspektyw\u0119<\/u>. Uwaga o luce popytowej jest moim zdaniem podstawowym argumentem za podniesieniem st\u00f3p i kluczowym problemem obecnie dla makroekonomist\u00f3w<\/u>. S\u0142usznie te\u017c, ta sama grupa „innych cz\u0142onk\u00f3w RPP” zwraca uwag\u0119, \u017ce import mo\u017ce nie by\u0107 wystarczaj\u0105cym hamulcem dla utrzymania inflacji w wyznaczonych przez RPP granicach.<\/p>\n Wp\u0142yw rynku pracy i wynagrodzenia, skupiaj\u0105 uwag\u0119 ca\u0142ej RPP, ale interpretacje pozostaj\u0105 rozbie\u017cne, co jest troch\u0119 dziwne. Jestem po stronie „cz\u0119\u015bci cz\u0142onk\u00f3w Rady”, zwracaj\u0105cych uwag\u0119 na szybszy ni\u017c oczekiwano spadek bezrobocia i dynamicznie rosn\u0105ce wynagrodzenia i jednostkowe koszty pracy<\/u>. \u0141atwo\u015b\u0107 z jak\u0105 rz\u0105d ust\u0105pi\u0142 w przypadku emerytur pomostowych, obecne strajki s\u0142u\u017cby zdrowia, czy sygnalizowana zmiana nastawienia Zwi\u0105zku Solidarno\u015bci do obecnego rz\u0105du rodzi ryzyko, \u017ce rz\u0105d mo\u017ce mie\u0107 k\u0142opoty z ograniczeniem realizacji \u017c\u0105da\u0144 do rozs\u0105dnych rozmiar\u00f3w. W efekcie, na co r\u00f3wnie\u017c zwraca\u0142em wielokrotnie uwag\u0119, istnieje ryzyko i\u017c poprawa nastroj\u00f3w konsument\u00f3w nast\u0119puje zbyt \u0142atwo. Argument „innych”, i\u017c dzieje si\u0119 to w sytuacji znacznego wzrostu rentowno\u015bci przedsi\u0119biorstw oraz \u017ce bezrobocie mimo spadku nadal jest wysokie jest jedynie ucieczk\u0105 przed pogodzeniem si\u0119 z faktami. <\/p>\n Jednym z temat\u00f3w, kt\u00f3ry rzadko pojawia si\u0119 w dyskusjach czy te\u017c opiniach po spotkaniach RPP jest wp\u0142yw finans\u00f3w publicznych na inflacj\u0119<\/u>. W czasie dyskusji pojawi\u0142a si\u0119 opinia, \u017ce mniejszy deficyt sprzyja \u0142agodzeniu rosn\u0105cemu popytowi generowanemu przez gospodarstwa domowe. Racj\u0119 jednak ma ta cz\u0119\u015b\u0107 cz\u0142onk\u00f3w RPP, kt\u00f3ra zwr\u00f3ci\u0142a uwag\u0119 \u017ce trzeba si\u0119 liczy\u0107 z tym i\u017c jest to efekt kr\u00f3tkotrwa\u0142y i za kilka kwarta\u0142\u00f3w najprawdopodobniej \u015bwiadkami wzrostu deficytu. <\/p>\n R\u00f3\u017cnie interpretowano wzrost kredyt\u00f3w. Nie przytaczam ju\u017c zdania tej cz\u0119\u015bci Rady, z kt\u00f3r\u0105 si\u0119 uto\u017csamiam i zwr\u00f3c\u0119 uwag\u0119 na tych kt\u00f3rzy nie widz\u0105 powa\u017cniejszych zagro\u017ce\u0144. Z minutes wynika, \u017ce argumentacja by\u0142a nast\u0119puj\u0105ca: skoro inflacja by\u0142a niska przy dotychczasowych trendach, to prawid\u0142owo\u015b\u0107 ta nie zmieni si\u0119 w przysz\u0142o\u015bci.<\/u> To jeden z tych pogl\u0105d\u00f3w, kt\u00f3ry mnie zaskoczy\u0142 i zdziwi\u0142. Cz\u0119\u015b\u0107 tych trend\u00f3w jest do\u015b\u0107 \u015bwie\u017ca i w ekonomii nie zdarza si\u0119 reakcja natychmiastowa. Czeka\u0107 trzeba nawet nie miesi\u0105ce a kwarta\u0142y. Po drugie, sytuacja gospodarstw domowych ulega sta\u0142ej poprawie i w tempie wy\u017cszym od oczekiwanego, st\u0105d postawa notorycznego czekania na kolejne dane mo\u017ce si\u0119 srodze zem\u015bci\u0107. <\/p>\n Najciekawszy by\u0142 koniec relacji z posiedzenia Rady. Powr\u00f3ci\u0142 dawno nie s\u0142yszany temat stopy realnej<\/u>. Przyznam, i\u017c ju\u017c od ubieg\u0142ego roku oczekiwa\u0142em powrotu tego tematu w komentarzach, tymczasem modniejsza sta\u0142a wydajno\u015bci<\/u>.\u00a0 <\/span>Stopa realna powoli spada\u0142a i chyba tylko do\u015b\u0107 stabilne wska\u017aniki cenowe (opr\u00f3cz budownictwa) odwleka\u0142y powr\u00f3t tego argumentu. Przy stopie realnej rz\u0119du 2% i symptomach silnego wzrostu, temat powinien by\u0142 wr\u00f3ci\u0107 na \u0142amy codzienne prasy ekonomicznej ju\u017c w II po\u0142owie ubieg\u0142ego roku<\/u>. Bardzo celna wydaje mi si\u0119 uwaga cz\u0119\u015bci cz\u0142onk\u00f3w Rady, kt\u00f3rzy zwracali uwag\u0119 \u017ce skoro przy poprzednich stopach gospodarka zacz\u0119\u0142a nas straszy\u0107 przegrzaniem, to czego mogliby\u015bmy oczekiwa\u0107 utrzymuj\u0105c stopy bez zmian i przy obecnych trendach? Argument pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci i\u017c w innych krajach stopy realne te\u017c s\u0105 takie niskie lub ni\u017csze w krajach naszego regionu jest jedynie s\u0142abym usprawiedliwieniem braku merytorycznych argument\u00f3w. Je\u017celi ju\u017c, to wyj\u015bciem do dyskusji powinna by\u0107 dyskusja o stopie neutralnej dla Polski i dopiero potem odpowied\u017a na pytanie: podnosimy czy nie. Przyk\u0142ad innych kraj\u00f3w powinien s\u0142u\u017cy\u0107 szacowaniu stopy neutralnej dla Polski, a nie bezpo\u015brednim por\u00f3wnaniom.<\/u><\/p>\n Czytaj\u0105c tekst minutes, trudno nie odnie\u015b\u0107 wra\u017cenia \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 cz\u0142onk\u00f3w RPP nie do\u015b\u0107 \u017ce nie chce ryzykowa\u0107 g\u0142osowania za podniesieniem st\u00f3p i czeka z uporem na jednoznaczne dane (a wtedy b\u0119dzie ju\u017c troch\u0119 za p\u00f3\u017ano) to wr\u0119cz wymy\u015bla i wmawia sobie argumentacj\u0119 na rzecz utrzymania st\u00f3p.<\/u> Argumentacja jak: inwestycje typu greenfield, trendy w przysz\u0142o\u015bci s\u0105 odwzorowaniem trend\u00f3w z przesz\u0142o\u015bci (kredyty i inflacja) czy wiara w zbawcz\u0105 moc przej\u015bciowo ni\u017cszego deficytu bud\u017cetowego b\u0105d\u017a w jego trwa\u0142o\u015b\u0107, wskazuje na to i\u017c skromna cz\u0119\u015b\u0107 cz\u0142onk\u00f3w RPP szuka ucieczki przed pewnymi kanonami ekonomii czy dorobku pochodz\u0105cego z do\u015bwiadcze\u0144 nawet tylko krajowych. Najgorsze jest to \u017ce znajdowane argumenty s\u0105 kr\u00f3tkotrwa\u0142e i sami ich tw\u00f3rcy nie s\u0105 do nich przywi\u0105zani. W moim przekonaniu od jednej do dw\u00f3ch os\u00f3b w RPP nie ma sprecyzowanych pogl\u0105d\u00f3w na obecn\u0105 sytuacj\u0119 i w gruncie rzeczy kieruje si\u0119 emocjami, zamiast ch\u0142odn\u0105 kalkulacj\u0105 ryzyk\u00a0 <\/span><\/p>\n<\/u><\/p>\n Bez wzgl\u0119du na dzisiejsz\u0105 decyzj\u0119 RPP, tak mia\u0142 wygl\u0105da\u0107 tekst. Decyzja Rady o podniesieniu st\u00f3p tylko potwierdza to co napisa\u0142em. Od II po\u0142. ubieg\u0142ego roku uwa\u017cam, \u017ce warto by\u0142o ju\u017c na koniec 2006 r. prewencyjnie podnie\u015b\u0107 stopy o 0,25% i z kolejn\u0105 decyzj\u0105 wstrzyma\u0107 si\u0119 kilka miesi\u0119cy<\/u>. Cz\u0119\u015bciej chyba nawet wspomina\u0142em o tym w tekstach analizuj\u0105cych zmiany w gospodarce. Nie ukrywam \u017ce odczuwam ma\u0142\u0105 satysfakcj\u0119. Szkoda tylko, \u017ce pierwsza decyzja by\u0142a sp\u00f3\u017aniona o kilka miesi\u0119cy. Bior\u0105c pod uwag\u0119 wyznawane pogl\u0105dy cz\u0119\u015bci cz\u0142onk\u00f3w RPP, r\u00f3wnie\u017c niskim prawdopodobie\u0144stwem obdarza\u0142em podniesienie st\u00f3p a dzisiejszym spotkaniu. A jednak. Cz\u0119\u015b\u0107 cz\u0142onk\u00f3w RPP, a by\u0107 mo\u017ce tylko jedna osoba, daje si\u0119 ponosi\u0107 emocjom, co powoduje \u017ce Rada po do\u015b\u0107 d\u0142ugim zwlekaniu z podwy\u017ck\u0105, podnosi dwa razy stopy w do\u015b\u0107 kr\u00f3tkim terminie. Mam nadziej\u0119, \u017ce nie by\u0142o to spowodowane strajkiem piel\u0119gniarek. Te same emocje stwarzaj\u0105 ryzyko kolejnego wzrostu w do\u015b\u0107 kr\u00f3tkim terminie. Obecny poziom tzn. 4,5% mnie przej\u015bciowo satysfakcjonuje.<\/span> Nie wiem co zrobi Rada, ale ja poczeka\u0142bym ze trzy miesi\u0105ce z ewentualn\u0105 kolejn\u0105 podwy\u017ck\u0105. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czytaj dalej