W ostatnich tygodniach na jeden z
\nczo\u0142owych politycznych temat\u00f3w wyros\u0142a energia elektryczna. Chodzi oczywi\u015bcie o
\newentualne podwy\u017cki cen energii dla gospodarstw domowych. Temat podwy\u017cek koszt\u00f3w prowadzenia gospodarstwa domowego to nie lada
\ngratka dla opozycji<\/b>. Jak tylko w mediach pojawi\u0142a si\u0119 informacja o
\npodwy\u017ckach cen energii, to co kilka dni mieli\u015bmy
\nsprzeczne komunikaty prezentowane przez przedstawicieli rz\u0105du<\/b>. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od
\npotwierdzenia podwy\u017cek. Potem by\u0142o o rekompensatach, a\u017c w ko\u0144cu premier
\nzakomunikowa\u0142: podwy\u017cek cen energii dla gospodarstw domowych nie b\u0119dzie w
\nprzysz\u0142ym roku. Jak b\u0119dzie ostatecznie zobaczymy, bo premier Morawiecki znany
\njest z niebywa\u0142ej ‘niedok\u0142adno\u015bci’ informacyjnej r\u00f3wnie\u017c w tematach
\nekonomicznych.
Temat wzrostu cen nie wzi\u0105\u0142 si\u0119 oczywi\u015bcie z sufitu<\/b>. Nasz elektroenergetyka
\noparta jest g\u0142\u00f3wnie na w\u0119glu, w tym kamiennym. Cena w\u0119gla kamiennego rosn\u0105 od dw\u00f3ch lat w tempie rz\u0119dy 20% rocznie<\/b>.
\nTymczasem gospodarstwa domowe
\npraktycznie w og\u00f3le nie odczu\u0142y tego w cenach energii elektrycznej.<\/b> Patrz\u0105c
\nna ceny energii elektrycznej poprzez dane dla koszyka inflacyjnego, mo\u017cna
\npowiedzie\u0107, \u017ce ceny energii dla gosp. domowych
\nw zasadzie nie ulegaj\u0105 zmianom od czterech lat.<\/b> Media i opozycja pochwyci\u0142y
\ntemat, rz\u0105d si\u0119 wystraszy\u0142 spadk\u00f3w z sonda\u017cach i wzrostu cen ma nie by\u0107.
\nS\u0142usznie, czy nie? Moim zdaniem nie. To b\u0142\u0105d.
W strukturze zu\u017cycia energii przez gospodarstwa domowe, energia
\nelektryczna nie odgrywa najwa\u017cniejszej roli<\/b>. Wa\u017cniejsze s\u0105: w\u0119giel
\nkamienny, ciep\u0142o z sieci, benzyna i gaz ziemny. Podobne znaczenie (w strukturze
\nzu\u017cycia energii og\u00f3\u0142em) ma olej opa\u0142owy i drewno. Oko\u0142o 10%<\/b>. \u00a0
W czasach gdy wzrosty cen w\u0119gla na runku krajowym i \u015bwiatowym by\u0142
\npodobne do obecnych lub wi\u0119ksze, rz\u0105dy mia\u0142y odwag\u0119 podnosi\u0107 ceny energii
\n\u015brednio o kilka procent rocznie<\/b>. Czasami, wzrost cen energii rozk\u0142adano na
\ndwa lata. Amortyzowano w ten spos\u00f3b znaczny wzrost cen w\u0119gla, np. z lat
\n2009-2012. \u015aredni wzrost cen energii
\nelektrycznej, wg informacji dla koszyka inflacji, z lat 2005-2012, to nieco
\nponad 6% rocznie<\/b>. \u00a0Wzrosty roczne
\nwynosi\u0142y od 1,6%, do a\u017c 12% (2008 r.).
Bior\u0105c pod uwag\u0119 powy\u017csze
\ninformacje, wstrzymywanie podwy\u017cek dla gosp. domowych w 2019 r. nie ma \u017cadnego
\nuzasadnienia. Ceny szeregu innych i
\nwa\u017cniejszych grup towar\u00f3w i us\u0142ug s\u0105 w mniejszym lub wi\u0119kszym stopniu poddane rynkowym
\nregu\u0142om ustalania cen<\/b>. Np. \u017cywno\u015b\u0107, opa\u0142, paliwa do samochod\u00f3w itd. Dlaczego
\nwi\u0119c energia elektryczna ma by\u0107 ca\u0142kowicie odizolowana od koszt\u00f3w (surowc\u00f3w),
\nkt\u00f3re kszta\u0142tuj\u0105 jej cen\u0119? Zapewne dlatego, \u017ce pa\u0144stwo i wyznaczone przez nie urz\u0119dy (w tym wypadku URE) mog\u0105 o tych
\ncenach decydowa\u0107<\/b>. Podejrzewam, \u017ce URE zgodzi\u0142aby si\u0119 na przynajmniej na solidne
\nkilkuprocentowe podwy\u017cki cen pr\u0105du w 2019 r. Wydaje si\u0119, \u017ce URE mo\u017ce nie mie\u0107
\nprzed czym nas broni\u0107, bo przedstawiciele rz\u0105du zdaj\u0105 si\u0119 apelowa\u0107 do firm
\nsektora energetycznego o niepodnoszenie cen. Jak ostatecznie firmy energetyczne
\nto rozegraj\u0105, zobaczymy.
Powstrzymywanie zmian ceny pr\u0105du narusza (wypacza!) rachunek
\nekonomiczny w gospodarce rynkowej<\/b>. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 gospodarstw domowych mo\u017ce zredukowa\u0107
\nzu\u017cycie pr\u0105du lub zrezygnowa\u0107 z innych wydatk\u00f3w. Dobro\/us\u0142uga nazbyt tania, nie
\njest szanowana. Tak w\u0142a\u015bnie by\u0142o w gospodarce socjalistycznej w czasach PRL.
Jednym z pomys\u0142\u00f3w jest wi\u0119ksze
\nprzeniesienie wzrostu koszt\u00f3w produkcji energii na podmioty gospodarcze. To
\nmoim zdaniem nieuczciwe i nielogiczne. Ko\u0144cowy efekt b\u0119dzie taki, \u017ce wzrost cen
\nenergii odczujemy w cenach codziennie nabywanych towar\u00f3w i us\u0142ug. Po co si\u0119
\nwi\u0119c oszukiwa\u0107?
Rozumiem, \u017ce politycy chc\u0105 chroni\u0107 gosp. domowe przed zbyt du\u017cym
\nwzrostem cen pr\u0105du. Ok., mo\u017cna to zrozumie\u0107<\/b>. Ochronie jednak powinna
\npodlega\u0107 tylko ta cz\u0119\u015b\u0107 gospodarstw, kt\u00f3ra ma wyj\u0105tkowa ma\u0142e dochody. Po drugie
\nnikt nie oczekuje, \u017ce wzrost cen surowc\u00f3w od razu w skali 1:1 b\u0119dzie
\nprzerzucony na gospodarstwa domowe. Pami\u0119tajmy, \u017ce przemys\u0142 wraz z budownictwem
\nodpowiada tylko za ok. 46% zu\u017cycia energii. Pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 to g\u0142\u00f3wnie gosp.
\ndomowe i podmioty rejestrowane w miejscu zamieszkania.\u00a0
Czytaj dalej