![\"\"](\"resources\/2006_05_nr01_fund_plac.gif\")
<\/span><\/font><\/p>\n\u015arednia p\u0142aca w sektorze przedsi\u0119biorstw si\u0119gn\u0119\u0142y w maju 2549,7 pln brutto. Oznacza to realny wzrost w ci\u0105gu roku o 4,3%. Tak wi\u0119c p\u0142ace nadal rosn\u0105 coraz szybciej, ale nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107 \u017ce tempo wzrostu (dok\u0142adniej: trend) powoli s\u0142abnie. Prawdopodobnie realny wzrost p\u0142ac nie przekroczy trwa\u0142e strefy 4,0-4,5%. I to jest dobra informacja, bo patrz\u0105c na kwestie p\u0142ac, by\u0142oby dobrze gdyby dynamika wzrostu przesta\u0142a przybiera\u0107 na sile.\u00a0 <\/span><\/span><\/font><\/p>\n <\/p>\n Warto\u015b\u0107 informacyjna wynagrodzenia \u015bredniego w przedsi\u0119biorstwach nie jest jednak wyczerpuj\u0105ca w przypadku wzrastaj\u0105cego zatrudnienia i kryj\u0105cego si\u0119 w tle pytania o si\u0142\u0119 nabywcz\u0105 spo\u0142ecze\u0144stwa, a w dalszej kolejno\u015bci o potencjalne zmiany popytu. Tak\u0105 odpowied\u017a, przynajmniej cz\u0119\u015bciow\u0105, daje nam warto\u015b\u0107 og\u00f3\u0142em wynagrodze\u0144<\/b>. Oczywi\u015bcie przy stopie bezrobocia spadaj\u0105cej w tempie kilku procent rocznie, nie nale\u017cy oczekiwa\u0107 wyniku drastycznie innego ni\u017c wskazany przez zmian\u0119 p\u0142ac realnych. Niemniej o ile w przypadku \u015bredniego wynagrodzenia mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o stabilizowaniu dynamiki wzrostu, to w przypadku funduszu p\u0142ac takiej pewno\u015bci jeszcze nie mam. Roczna realna dynamika I kw 2006 r. si\u0119gn\u0119\u0142a prawie 5,9%, czyli niewiele mniej ni\u017c w IV kw 2005 r. Na uwag\u0119 zas\u0142uguje nie tylko dynamika w wymienionych kwarta\u0142ach, kt\u00f3ra rzeczywi\u015bcie jest bardzo wysoka, ale przede wszystkim jej zmiana w ci\u0105gu ostatnich kilku kwarta\u0142\u00f3w. Gwa\u0142towne wzrost \u015brodk\u00f3w pieni\u0119\u017cnych w tak kr\u00f3tkim terminie mo\u017ce zasadniczo zmieni\u0107 zachowanie gospodarstw domowych i wprowadza r\u00f3wnie\u017c now\u0105 jako\u015b\u0107 strukturze czynnik\u00f3w utrzymuj\u0105cych wzrost gospodarczy. Zwracam na to uwag\u0119 w opracowaniu o strukturze wytwarzania i konsumpcji PKB, kt\u00f3re aktualnie w trzech cz\u0119\u015bciach zamieszczam na swojej stronie. Por\u00f3wnanie tych danych z – przyk\u0142adowo – dynamik\u0105 spo\u017cycia indywidualnego, pozwala wierzy\u0107 \u017ce Polacy nie rzuc\u0105 si\u0119 do sklep\u00f3w. Potwierdza to r\u00f3wnie\u017c sprzeda\u017c nowych samochod\u00f3w osobowych, kt\u00f3ra wci\u0105\u017c nie mo\u017ce wej\u015b\u0107 w trwa\u0142y trend wzrostowy. Niemniej oczy wi\u0119kszo\u015bci ekonomist\u00f3w zwr\u00f3cone s\u0105 na wszelkie dost\u0119pne dane charakteryzuj\u0105ce kondycj\u0119 ekonomiczn\u0105 Polak\u00f3w i ich zachowania konsumpcyjne. S\u0105dz\u0119 \u017ce w tym roku b\u0119dziemy mogli pozna\u0107 odpowied\u017a, czy w miar\u0119 poprawy sytuacji ekonomicznej gospodarstw domowych Polacy wyci\u0105gn\u0119li lekcj\u0119 z ostatnich 10 lat i b\u0119d\u0105 w spos\u00f3b bardzo przemy\u015blany wydawa\u0107 swoje pieni\u0105dze.<\/p>\n Co miesi\u0105c z zaciekawieniem oczekuj\u0119 na wyniki skali bezrobocia<\/b> w kraju. Przyznam, \u017ce zacz\u0105\u0142em si\u0119 niepokoi\u0107 o tempo spadku, kt\u00f3re na prze\u0142omie roku z dynamiki przyspieszaj\u0105cej zacz\u0119\u0142o si\u0119 stabilizowa\u0107 na poziomie spadku rocznego rz\u0119du 7,5%. Nie jest to wcale z\u0142e tempo, ale bior\u0105c pod uwag\u0119 skal\u0119 bezrobocia w Polsce, chcia\u0142oby si\u0119 mie\u0107 ten spo\u0142eczny problem ju\u017c za sob\u0105 i sprowadzi\u0107 stop\u0119 bezrobocia do \u015bredniego poziomu UE. W maju stopa bezrobocia spad\u0142a do 16,5%. Oznacza to prawie 2,6 Polak\u00f3w bez pracy. Wyniki ostatnich dw\u00f3ch miesi\u0119cy pozwalaj\u0105 wierzy\u0107, \u017ce tempo spadku wci\u0105\u017c nie uleg\u0142o stabilizacji. W kwietniu – w uj\u0119ciu rocznym – liczba bezrobotnych spad\u0142a o 8,6%, a w maju o 9,9%. <\/p>\n Przy okazji omawiania wynik\u00f3w bezrobocia pozwol\u0119 sobie na komentarz dotycz\u0105cy wyjazdu Polak\u00f3w za granic\u0119<\/b>. W mediach stosunkowo cz\u0119sto mo\u017cna znale\u017a\u0107 komentarze, w kt\u00f3rych z wielkim \u017calem informuje si\u0119 o wyje\u017adzie na sta\u0142e lub tymczasowo tysi\u0119cy Polak\u00f3w i \u017ce jest to wielka narodowa pora\u017cka. Mam \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce dla znacznej cz\u0119\u015bci z nich to \u017cyciowa konieczno\u015b\u0107. Z powodu braku pracy w miejscu zamieszkania decyduj\u0105 si\u0119 na tymczasowy wyjazd, pozostawiaj\u0105c rodzin\u0119 w kraju. Warto zwr\u00f3ci\u0107 jednak uwag\u0119, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 z tych os\u00f3b wyje\u017cd\u017ca z powodu korzystniejszych zarobk\u00f3w za granic\u0105 lub z czystej ciekawo\u015bci \u015bwiata. Tej grupy ludzi nikt nie zatrzyma. Je\u017celi postanowili\u015bmy wej\u015b\u0107 do UE i walczyli\u015bmy o mo\u017cliwo\u015b\u0107 swobodnego przemieszczania si\u0119 w na terenie UE i podejmowania pracy, to nie miejmy pretensji \u017ce co bardziej zdesperowani Polacy postanowili szuka\u0107 pracy w krajach gdzie s\u0105 wy\u017csze zarobki i wy\u017csza stopa \u017cyciowa. Przedstawiciele sektora stoczniowego zwracali ju\u017c nie raz uwag\u0119, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 fachowc\u00f3w przenosi si\u0119 za granic\u0119 na sta\u0142e lub podejmuje prac\u0119 tymczasowo. Zmitologizowane w polskich mediach koszty pracy nie maj\u0105 tu nic do rzeczy. By\u0107 mo\u017ce w przypadku emigracji anestezjolog\u00f3w w kilku rejonach Polski rzeczywi\u015bcie mo\u017ce by\u0107 przej\u015bciowy problem, ale czy to ma oznacza\u0107 \u017ce mamy zamkn\u0105\u0107 granic\u0119?<\/p>\n Przede wszystkim warto sobie powiedzie\u0107 kilka prawd. W Polsce jest wci\u0105\u017c wysokie bezrobocie i dywagacje o tym jak si\u0119 to sta\u0142o, w przypadku bie\u017c\u0105cej sytuacji nie maja \u017cadnego znaczenia. Straszenie, \u017ce wyje\u017cd\u017caj\u0105 najzdolniejsi jest chyba troch\u0119 przesadzone. Patrz\u0105c na przemiany w Polsce przez pryzmat liczb (ot chocia\u017cby wzrost liczby ludzi z wy\u017cszym i \u015brednim wykszta\u0142ceniem), analizowanych proces\u00f3w gospodarczych w skali makro czy mikro, mo\u017cna \u015bmia\u0142o powiedzie\u0107 \u017ce na opuszczone miejsca pracy s\u0105 ju\u017c ch\u0119tni lub do\u015b\u0107 szybko si\u0119 pojawi\u0105. Ewentualnie pojawiaj\u0105ce si\u0119 luki na rynku pracy (popyt na prac\u0119 przewy\u017cszaj\u0105cy jej poda\u017c) nie b\u0119d\u0105 wi\u0119ksze ni\u017c te, kt\u00f3rych istnienie sygnalizowano w sektorach kt\u00f3re na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat przesz\u0142y powa\u017cn\u0105 restrukturyzacj\u0119 (czytaj: redukowa\u0142y zatrudnienie i nie kszta\u0142ci\u0142y kolejnego pokolenia pracownik\u00f3w). Oskar\u017canie rz\u0105du, \u017ce nie przeciwdzia\u0142a wyjazdom ludzi na tle przytoczonych wy\u017cej argument\u00f3w jest ju\u017c zupe\u0142nie niepowa\u017cne.<\/p>\n Znaczna emigracja zarobkowa w gruncie rzeczy skruszy\u0142a kolejn\u0105 cz\u0119sto powtarzan\u0105 „prawd\u0119” o niskiej mobilno\u015bci zarobkowej Polak\u00f3w. Pokaza\u0142a, \u017ce niestety nikt tej mobilno\u015bci powa\u017cnie nie mierzy\u0142, co zreszt\u0105 jest dosy\u0107 trudne. Niemniej mia\u0142em okazj\u0119 czyta\u0107 opracowania, kt\u00f3re opieraj\u0105c si\u0119 na szerszych badaniach (np. ankiety, por\u00f3wnywanie zarobk\u00f3w z cenami wynajmu lub zakupu mieszka\u0144, wyniki spisu powszechnego), zwraca\u0142y uwag\u0119 \u017ce nasza mobilno\u015b\u0107 nie jest wcale taka najgorsza. Niestety inn\u0105 prawd\u0105 jak\u0105 obna\u017cy\u0142a gospodarka wolnorynkowa, jest fakt i\u017c cz\u0119\u015b\u0107 z nas nie ma ochoty zadba\u0107 o swoje \u017cycie.<\/p>\n Ju\u017c jako ciekawostk\u0119 na zako\u0144czenie tego tematu podam, \u017ce emigracja zarobkowa korzystnie wp\u0142ywa na nasz rachunek obrot\u00f3w bie\u017c\u0105cych<\/b>. Podawane pierwsze kwoty z tytu\u0142u przelewanych zarobk\u00f3w do kraju to dopiero szacunki, ale budz\u0105ce podziw dla przedsi\u0119biorczo\u015bci Polak\u00f3w.<\/p>\n Na rynku finansowym w czerwcu du\u017co si\u0119 dzia\u0142o<\/b>. Bior\u0105c pod uwag\u0119 zmienno\u015b\u0107 st\u00f3p, mo\u017cna wr\u0119cz powiedzie\u0107, \u017ce by\u0142o „gor\u0105co”. Z\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na to kilka czynnik\u00f3w. Zwr\u00f3c\u0119 uwag\u0119 na dwa krajowe. Pierwsze to reakcja na dymisj\u0119 Zyty Gilowskiej. Za ka\u017cdym razem kiedy odchodzi z rz\u0105du osoba postrzegana przez graczy na rynku finansowym za „prorynkow\u0105”, stopy s\u0105 podnoszone w obawie o zaprzestanie podj\u0119tych przez tak\u0105 osob\u0119 dzia\u0142a\u0144. W tym konkretnym przypadku oznacza\u0142o to wzrost krzywej rentowno\u015bci w terminach powy\u017cej roku o 0,3-0,4% z czego rynek w wi\u0119kszo\u015bci si\u0119 do ko\u0144ca miesi\u0105ca wycofa\u0142 w przypadku obligacji i lokat mi\u0119dzybankowych do 9 miesi\u0119cy. W gruncie rzeczy niewiele je\u017celi we\u017amie si\u0119 pod uwag\u0119, \u017ce rynek rewiduje swoje pogl\u0105dy na gospodark\u0119 i u\u015bwiadamia sobie, \u017ce nieco zlekcewa\u017cy\u0142 wzrosty cen (inflacja, PPI). Nale\u017cy jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce to odreagowanie rynku jest przesadzone<\/b> i na zako\u0144czenie lipca rentowno\u015bci d\u0142u\u017cszych termin\u00f3w powinny by\u0107 ni\u017csze ni\u017c na koniec czerwca. <\/p>\n Do zaskakuj\u0105cej sytuacji dosz\u0142o w terminach 9 i 12 miesi\u0119cy. Tu wida\u0107, \u017ce przesadny strach jeszcze nie opad\u0142 i ceny transakcyjne by\u0142y odpowiednio na koniec miesi\u0105ca: 4,5% i 4,6%, co oznacza ogromn\u0105 zmian\u0119 nastawienia w oczekiwaniach zmian stopy referencyjnej przez RPP. Oznacza to, \u017ce rynek oczekuje stopy referencyjnej za nieca\u0142y rok na poziomie nawet 4,8% (!). Z obecnej perspektywy mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce to spora przesada. Nie usprawiedliwiaj\u0105 tego nawet kolejne podwy\u017cki w krajach rozwini\u0119tych w reakcji na wzrost gospodarczy i wska\u017aniki cenowe ani rezultaty polskiej gospodarki.<\/p>\n Marek \u017beli\u0144ski, lipec 2006<\/p>\n <\/span><\/font><\/wrapblock \/>![\"\"](\"resources\/2006_05_nr02_rynek.gif\")
<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"