{"id":794,"date":"2006-03-06T21:55:39","date_gmt":"2006-03-06T20:55:39","guid":{"rendered":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2006\/03\/06\/spor-o-inwestorow-zagranicznych-cz1\/"},"modified":"2006-03-06T21:55:39","modified_gmt":"2006-03-06T20:55:39","slug":"spor-o-inwestorow-zagranicznych-cz1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/2006\/03\/06\/spor-o-inwestorow-zagranicznych-cz1\/","title":{"rendered":"Sp\u00f3r o inwestor\u00f3w zagranicznych cz1"},"content":{"rendered":"

W ostatnich dniach za spraw\u0105 wypowiedzi Pani Minister Finans\u00f3w wr\u00f3ci\u0142 na \u0142amy prasy temat roli zagranicznych sieci handlowych w przemianach polskiego handlu detalicznego. Mnie szczeg\u00f3lnie uderzy\u0142 spos\u00f3b reakcji komentator\u00f3w \u017cycia spo\u0142eczno-politycznego oraz przedstawicieli du\u017cych sieci handlowych czy kilku podmiot\u00f3w monitoruj\u0105cych zmiany w polskim handlu. Jest w polskiej publicystyce ekonomicznej grupa temat\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 opini\u0119 „niepodwa\u017calnych prawd”, i o kt\u00f3rych chwila refleksji czy zadumy jest uwa\u017cana za zbyteczn\u0105 czy wr\u0119cz grzech. W takich przypadkach powinno si\u0119 by\u0107 jedynie za albo przeciw. Podobnie jest i w tym przypadku. Zamiast interesuj\u0105cej polemiki, przez pierwsze strony gazet przela\u0142a si\u0119 fala oburzenia bogato okraszona ma\u0142o delikatnie wyra\u017canym zw\u0105tpieniem w poziom wiedzy ekonomicznej Pani Minister. Strona „oburzonych” jedynie sobie przypisa\u0142a prawo prezentacji danych. Prezentowano przy tym przypadkowe dane, nadaj\u0105c im cz\u0119sto do\u015b\u0107 zaskakuj\u0105c\u0105 interpretacj\u0119.<\/font><\/p>\n

Spr\u00f3bujmy wi\u0119c inaczej. <\/font><\/p>\n

Zaczn\u0119 od kilku informacji dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w szufladkowania, kt\u00f3rzy szukaj\u0105 odpowiedzi na pytanie „po kt\u00f3rej stronie sporu jestem”?. Po \u017cadnej. Pani Minister mog\u0142a by\u0107 mo\u017ce delikatniej wyrazi\u0107 swoje pogl\u0105dy. Na czas piastowania funkcji Ministra Finans\u00f3w musi si\u0119 oswoi\u0107 z faktem, by zwraca\u0107 baczniejsz\u0105 uwag\u0119 na spos\u00f3b formu\u0142owania pogl\u0105d\u00f3w. Ponadto powa\u017cnie w\u0105tpi\u0119 by kto\u015b by\u0142 w stanie zatrzyma\u0107 proces rozwoju sieci sklep\u00f3w handlu wielkopowierzchniowego, bior\u0105c pod uwag\u0119 jego popularno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d Polak\u00f3w. Ja r\u00f3wnie\u017c dokonuj\u0119 zakup\u00f3w w super- i hipermarketach i pewnie nadal b\u0119d\u0119 to robi\u0142.<\/font><\/p>\n

\u017beby zrozumie\u0107 pewn\u0105 niech\u0119\u0107 do du\u017cych sieci handlowych w\u015br\u00f3d drobnych handlowc\u00f3w i cz\u0119\u015bci polityk\u00f3w, przedstawi\u0119 kr\u00f3tka histori\u0119 handlu detalicznego w Polsce. <\/font><\/p>\n

Z chwil\u0105 zmiany ustroju gospodarczego kilkana\u015bcie lat temu, w Polsce mia\u0142 miejsce niezwykle dynamiczny jego rozw\u00f3j. W latach 1991-1992 \u015bredni wzrost liczby plac\u00f3wek detalicznych (okre\u015blanych przez GUS jako „sklepy”) wynosi\u0142 ok. 22% rocznie. Kolejne dwa lata to blisko 9% rocznie. Do ko\u0144ca dekady dynamika stopniowo s\u0142ab\u0142a i liczba sklep\u00f3w osi\u0105gn\u0119\u0142a poziom ok. 450 tys. Z niewielkimi wahaniami poziom ten utrzymuje si\u0119 do dzisiaj. Drobne punkty detaliczne w po\u0142owie lat 90-tych przeros\u0142y liczb\u0119 sklep\u00f3w detalicznych, jednak od blisko 7 lat ich liczba systematycznie spada. W okresie najwi\u0119kszego wzrostu gospodarczego realne tempo wzrostu sprzeda\u017cy detalicznej przekracza\u0142o szybko rosn\u0105ce p\u0142ace realne. Wszystko to dzia\u0142o si\u0119 przy spadaj\u0105cym bezrobociu. Po osi\u0105gni\u0119ciu szczytu przez wska\u017anik stopy bezrobocia w po\u0142owie 1994 r., czyli prawie 17% (wg poprzedniej metodologii), liczba bezrobotnych spad\u0142a o ponad 40% (do 9,5%) w ci\u0105gu czterech lat. Od ko\u0144ca lat 90-tych wskazane procesy uleg\u0142y radykalnemu spowolnieniu, a odwracaj\u0105cy si\u0119 trend bezrobocia systematycznie ogranicza\u0142 rzesz\u0119 klient\u00f3w sklep\u00f3w detalicznych. Post\u0119powa\u0142o zjawisko rozwarstwienia spo\u0142ecznego. Wprawdzie globalny popyt wci\u0105\u017c jeszcze r\u00f3s\u0142, ale jego kierunki nie by\u0142y ju\u017c takie same, odno\u015bnie typu towar\u00f3w i miejsca zaopatrywania (plac\u00f3wki handlu detalicznego).<\/font><\/p>\n

W tym czasie stale ros\u0142a liczba sklep\u00f3w przekraczaj\u0105cych powierzchni\u0105 400 metr\u00f3w kwadratowych. Dynamika ich wzrostu przynajmniej od po\u0142owy lat 90-tych przekracza\u0142a dynamik\u0119 wzrostu ma\u0142ych sklep\u00f3w. Przez kilka lat by\u0142y to sklepy cz\u0119sto niewiele przekraczaj\u0105ce wskazan\u0105 granic\u0119, a te najwi\u0119ksze wci\u0105\u017c nale\u017ca\u0142y do rzadkich zjawisk Systematycznie ros\u0142a powierzchnia sprzeda\u017cy we wszystkich kategoriach sklep\u00f3w wg kryterium powierzchni. Tak wi\u0119c wygoda klient\u00f3w i ekonomia skali w sprzeda\u017cy detalicznej od dawna wskazywa\u0142y kierunek rozwoju handlu. Problem zacz\u0105\u0142 przybiera\u0107 na sile chyba dopiero w ostatnich latach ubieg\u0142ej dekady. W\u015br\u00f3d dynamicznie rosn\u0105cej liczby wi\u0119kszych sklep\u00f3w, coraz wi\u0119cej by\u0142o obiekt\u00f3w o powierzchni przekraczaj\u0105cej 2,0 tys. metr\u00f3w kwadratowych i koncentruj\u0105cych si\u0119 na sprzeda\u017cy artyku\u0142\u00f3w z grupy FMCG, kt\u00f3ra doskonale nadaje si\u0119 do wskazania zmian w handlu detalicznym.\u00a0 <\/span>Bior\u0105c pod uwag\u0119 tempo powstawania du\u017cych plac\u00f3wek i tempo przejmowania handlu, mo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce handel detaliczny na prze\u0142omie dekad wszed\u0142 na now\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119 zmian. Du\u017ce obiekty z coraz wi\u0119kszym impetem przejmowa\u0142y obroty mniejszych plac\u00f3wek przy i tak niewielkim wzro\u015bcie sprzeda\u017cy detalicznej. W latach 2000-2004 \u015brednia roczna dynamika realna sprzeda\u017cy detalicznej wynios\u0142a nieca\u0142e 2%. Bior\u0105c pod uwag\u0119 szacunki kilku instytucji badaj\u0105cych zmiany w polskim handlu detalicznym\u00a0 <\/span>w grupie artyku\u0142\u00f3w FMCG, prowadzi\u0142o to do spadku obrot\u00f3w w tempie kilku procent rocznie w tym okresie w grupie drobnych podmiot\u00f3w handlowych. Dla podmiot\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych w bezpo\u015brednim zasi\u0119gu oddzia\u0142ywania du\u017cych sieci handlowych skutki mog\u0142y by\u0107 kilkakrotnie powa\u017cniejsze.<\/font><\/p>\n

Dla polskich miast przedstawione procesy mia\u0142y i maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c powa\u017cne znaczenie. Nie chodzi tu jedynie o sp\u00f3r z przedstawicielami lokalnych \u015brodowisk handlowych, kt\u00f3rzy pr\u00f3buj\u0105 broni\u0107 swoich miejsc pracy . Zubo\u017cenie \u015brodowiska handlowego mo\u017ce odbi\u0107 si\u0119 na lokalnym rynku pracy czy rozwoju centrum miasta, kt\u00f3re jest na og\u00f3\u0142 po\u0142\u0105czeniem centrum handlowego oraz centrum \u017cycia kulturalnego lokalnej spo\u0142eczno\u015bci. Problemu by\u0107 mo\u017ce nie ma, je\u017celi hipermarket wybudowano w naszym mie\u015bcie, bo miasto ma wtedy wi\u0119ksze wp\u0142ywy. A co je\u017celi wybudowano go w mie\u015bcie s\u0105siednim? <\/font><\/p>\n

\"\"<\/font><\/p>\n

<\/font><\/p>\n

Marek \u017beli\u0144ski, listopad 2005<\/font><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[19],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/794"}],"collection":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=794"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/794\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=794"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=794"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/opinieekonomiczne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=794"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}